De Christelijke Gereformeerde Centrumkerk aan de Singel in Dordrecht, ontworpen door architecten B. van Bilderbeek en H.A. Reus, werd gebouwd in de jaren 1920-1921. Het interieur van deze markante kruiskerk met kosterswoning, dat in 1919 werd ontworpen in opdracht van de Christelijk-Gereformeerde Gemeente, is in 1998 gerestaureerd. De gemeente, opgericht in 1835, kwam aanvankelijk bijeen in diverse binnenstedelijke gebouwen en nam in 1885 een nieuw kerkgebouw aan de Museumstraat in gebruik. Vanwege het groeiende aantal gemeenteleden werd in 1918 besloten tot de bouw van een ruimere kerk. Het huidige gebouw is nog grotendeels in oorspronkelijke staat.
De vrijstaande hoge toren is aan één zijde verbonden met de kerk. Op de viering, de vierkante ruimte waar het koor en het langschip elkaar kruisen, bevindt zich een achthoekig torentje als bekroning. De hoofdingang is gesitueerd in een rondboogportaal, en het driezijdig ingangsportiek toont fraaie metselwerkdetails.
De orgelhistorie van de Singelkerk
Na de bouw van de kerk in 1920-1921 plaatste de firma Spiering een tijdelijk orgel, gebouwd door Berend Jan van Eldik. Dit instrument heeft dienstgedaan tot 1953, waarna het werd verkocht aan de Christelijke Gereformeerde Kerk te Bunschoten. In Bunschoten werd het pijpwerk gebruikt voor de uitbreiding van het bestaande orgel.
Vervolgens bouwde Cornelis Verweys een nieuw orgel voor de Dordtse kerk, met dhr. J.G. van Herwaarden uit Rotterdam als adviseur. Bij de ingebruikname werd het bespeeld door Herman Nieland.
Het huidige J.L. van den Heuvel Orgel
De plaatsing van het huidige, tweeklaviers orgel met 24 stemmen, verdeeld over hoofdwerk, zwelwerk en pedaal, vormt het sluitstuk van de uitgebreide binnenrenovatie van de kerk. Dit markante instrument, gebouwd door de Dordtse firma J.L. van den Heuvel Orgelbouw B.V., werd op zaterdag 15 december om 15.00 uur officieel in gebruik genomen. De orgelkast is ontworpen met oog voor de architectuur en detaillering van de kerkzaal, om zo naadloos aan te sluiten bij de stijl van het gebouw.
Dit nieuwe orgel verving een drieklaviers elektropneumatisch orgel van C. De ingebruikname van het Van den Heuvel-orgel werd opgeluisterd door een mini-concert van Rien Donkersloot, organist van de Amersfoortse Joriskerk. De Dordtse burgemeester drs. Brok was aanwezig om het eerste exemplaar in ontvangst te nemen van het bijna 500 pagina's tellende boek ‘Huis in de branding’, dat de geschiedenis van de kerk en het kerkgenootschap beschrijft.
Het boek ‘Huis in de branding’, geschreven door L.J. van Valen en M.A. Kempeneers sr., belicht de geschiedenis van de Christelijke Gereformeerde Kerk van Dordrecht-Centrum vanaf 1835 tot heden. De titel verwijst naar de turbulente periodes die het beeldbepalende kerkgebouw aan de Singel heeft doorstaan, met name de Tweede Wereldoorlog, waarin de kerk wonderbaarlijk genoeg onbeschadigd bleef na een bombardement op Duitse bunkers in het nabijgelegen Merwesteynpark. Kempeneers sr. deed jarenlang archiefonderzoek, terwijl Van Valen het verzamelde materiaal redigeerde tot een leesbaar geheel. Het rijk geïllustreerde en luxe uitgevoerde boek was tot en met 15 december verkrijgbaar voor € 24,95, daarna steeg de prijs met vijf euro.
Het Van den Heuvel-orgel in Dordrecht telt 24 stemmen, verdeeld over Hoofdwerk, Zwelwerk en Pedaal, en is geplaatst in een nis boven de kansel. Dit instrument, met zijn eigentijdse vormgeving die aansluit bij de stijl van de kerk, vertegenwoordigt een belangrijk onderdeel van de totale binnenrenovatie die ruim tien jaar in beslag heeft genomen en onder toeziend oog van orgelbouwer Jan van den Heuvel tot een prachtig einde is gekomen.
tags: #christelijk #gereformeerde #kerk #dordrecht #orgel