Doopsgezinde Gemeente Giethoorn: Geschiedenis en Hedendaagse Praktijk

Oorsprong en Splitsing van de Gemeente

De Doopsgezinde gemeente te Giethoorn behoort tot de oudste van het land. Tussen 1563 en 1565 bezocht Leenaert Bouwens deze gemeente en doopte er 5 personen. Al spoedig, in de 16e eeuw, zien we de gemeente in tweeën gesplitst. Voortaan zou er een gemeente zijn van Giethoorn Noordzij en een van Giethoorn Zuidzij.

De splitsing die eerst alleen maar geografisch van aard was, kreeg al vrij vroeg ook godsdienstige betekenis. De Zuidzij sloot zich aan bij de zogenoemde Zonsche Sociëteit, terwijl de Noordzij zich tenslotte aansloot bij de Dantziger Oude Vlamingen, de meest behoudende groep onder de Doopsgezinden. Later spreekt men ook wel van Fijne Mennisten (Noordzij) en Grove Mennisten (Zuidzij).

Historische kaart van Giethoorn met aanduiding van Noord- en Zuidzij

Geleidelijke Hereniging en Moderne Gemeenschapsvorming

Tot 1890 leefden de twee Doopsgezinde gemeenten naast elkaar voort. Giethoorn Noordzij begon echter steeds meer een kwijnend bestaan te leiden, hoewel het steeds een eigen oudste heeft gehad. Op 2 januari 1890 kwam de kerkenraad van Zuidzij samen met alle leden (ongeveer 8) van de gemeente Noordzij om over een ineensmelting te spreken. Het resultaat was dat alle leden overgingen. De officiële afkondiging van dit belangrijke feit vond op 5 januari daarop plaats.

Tegenwoordig is de gemeenschap een kring van mensen die samen vorm en inhoud willen geven aan hun verlangen naar verbondenheid. Men hecht waarde aan verdieping en persoonlijke geloofsvrijheid. Samen proberen de leden dit op moderne wijze te verwoorden, te verbeelden en te vieren op basis van een eigentijds verstaan van de Bijbel. De gemeente is een open gemeenschap waar mensen met hun vragen en ervaringen over geloof en leven samenkomen.

Moderne groepsfoto van de Doopsgezinde gemeenschap Giethoorn

Kernprincipes van het Doopsgezinde Geloof

Geloof wordt binnen de Doopsgezinde gemeenschap als persoonlijk beschouwd. Iedereen bepaalt zelf wat hij of zij gelooft en niet. Er is de vrijheid om te twijfelen, te bevragen en ter discussie te stellen. Dit is echter slechts het begin, want als gemeenschap stellen de leden de vragen ook aan elkaar. In de ontmoeting komen ze tot nieuwe inzichten en in het gesprek komen ze verder. Door actief met die vragen, twijfels en antwoorden om te gaan, kan het inzicht groeien.

Een belangrijk kenmerk is dat Doopsgezinden alleen mondige mensen dopen, op basis van een zelfgeschreven belijdenis. Daarnaast zijn Doopsgezinden geweldloos in woord en daad. Het streven naar vrede en gerechtigheid in de wereld zien zij als een kerntaak, waarbij ze zich inzetten voor vrede in het klein én in het groot.

Praktische Informatie over de Gemeente en haar Activiteiten

Giethoorn ligt in het merengebied in de kop van Overijssel en wordt gevormd door drie kernen: Giethoorn-Zuid, Giethoorn-Noord en Dwarsgracht. De kernen liggen zo'n drie kilometer uit elkaar. Er wonen ongeveer 2700 mensen in totaal.

De zondagse erediensten worden bezocht door een vaste kern van ongeveer 30-40 personen. De kerkenraad bestaat uit 13 personen: 4 ouderlingen, 4 diakenen, 3 ouderling-kerkvoogden, de predikant en een ouderling-scriba. De kerkenraad vergadert circa 1 keer per 7 weken.

Elke zondag wordt de eredienst gehouden. Er wordt gebruik gemaakt van de bijbelvertaling van het Nederlands Bijbelgenootschap van 2004 en een beamer in de diensten. De diensten beginnen om 10.00 uur. Het Heilig Avondmaal wordt 6x per jaar gevierd. Op 1e Kerstdag, Oudejaarsavond, Goede Vrijdag en Hemelvaartsdag vindt er tevens een dienst plaats. In de week voor Pasen worden een aantal vespers gevierd. Twee tot drie keer per jaar vinden er jeugd- of gezinsdiensten plaats, voorbereid door de Bijzondere Dienstencommissie. Als start voor het winterwerk wordt een speciale startzondag georganiseerd. Aan de bijzondere diensten wordt vaak een bijdrage geleverd door de Cantorij en Zondagsschool. Aan het eind van het kerkelijk jaar (eind november) vindt er een speciale viering ter herdenking van de overledenen plaats.

Tevens is er driemaal per jaar een gezamenlijke dienst met de Hervormde gemeente. De dienst wordt om beurten door de Hervormde en Doopsgezinde predikant geleid. Eens per jaar krijgen alle gemeenteleden een krantje genaamd “Onder de Klokkenstoel”, waarin alle verenigingen en groeperingen zich presenteren voor het komende winterwerk. Elke maand wordt er een nieuwsbrief uitgegeven.

Het Kerkgebouw en de Pastorie

Pal naast de kerk staat het multifunctionele gebouw van de kerk. Een keer per maand is er na de kerkdienst koffiedrinken. Door de kerkrentmeesters worden collectebonnen uitgegeven met een waarde van €1,-. Voor €20,- koopt u een kaart met daarop 20 bonnen. Deze bonnen kunnen gebruikt worden als collectegeld tijdens de kerkdiensten en zijn verkrijgbaar tijdens het maandelijkse koffiedrinken na de dienst.

De Doopsgezinde VERMANING (rijksmonument nr. 10502) met pastorie is gesitueerd binnen het beschermde dorpsgezicht Giethoorn. Het complex ligt aan het Binnenpad, bij de kruising van de Kornelis- en Dorpsgracht. De ds. Hylkemaweg (langs de Kornelisgracht) buigt zich aan de west- en zuidzijde om het complex heen. De kerk is in 1871 gebouwd in een sobere waterstaatsstijl. De vroeg 20e-eeuwse pastorie, ten noorden van de kerk, bevat elementen in de Art Nouveau trant. Kerk en pastorie richten zich met de voorgevel naar het oosten, naar het water.

Foto van de Doopsgezinde Vermaning en Pastorie in Giethoorn

tags: #doopsgezinde #giethoorn #gerke #van #hiele #bruggen