Doopsgezinde Predikanten in Nederland: Een Biografische en Bibliografische Gids

Deze bron biedt een uitgebreid overzicht van bio- en bibliografische gegevens betreffende overleden predikanten die de Doopsgezinde Broederschap in Nederland hebben gediend vanaf het einde van de 18e eeuw tot het einde van de 20e eeuw. De informatie is verzameld door toegewijde vrijwilligers, waaronder ds. Leo Laurense, S. Yoder, B. Lavooij-Janzen, T. Voolstra, A. Plak en D. Krijtenburg, gedurende meerdere decennia.

De lijst, die alfabetisch is gerangschikt, bevat de namen van de predikanten. Door op een naam te klikken, krijgt men toegang tot 'sheets' in pdf-formaat, variërend van 1 tot 4 pagina's. Deze sheets bevatten zowel basale informatie als verwijzingen naar uitgebreide bronnen. Er is gestreefd naar het zo veel mogelijk digitaal beschikbaar maken van deze bronnen. Deze bronnen omvatten onder andere 'levensberichten', necrologieën en in memoriam-artikelen over de predikanten, evenals hun eigen geschriften zoals boeken, artikelen, prekenbundels en (gearchiveerde) brieven.

Waar mogelijk worden de gegevens aangevuld met portretten van de predikanten. De informatie en de lijst met namen zullen in de toekomst verder worden uitgebreid. Ontbrekende of incorrecte informatie, evenals dode links, zullen zo veel mogelijk worden aangepast. Opmerkingen, vragen en suggesties zijn welkom om de kwaliteit van deze gids te verbeteren.

Verzameld Werk en Bronnen

De informatie is verzameld door een team van toegewijde vrijwilligers, wat de omvang en diepgang van het werk onderstreept. De volgende personen hebben een significante bijdrage geleverd aan het verzamelen van deze gegevens:

• ds. Leo Laurense
• S. Yoder
• B. Lavooij-Janzen
• T. Voolstra
• A. Plak
• D. Krijtenburg

De beschikbare bronnen zijn divers en bieden een rijke context voor het bestuderen van het leven en werk van deze predikanten. Deze omvatten:

• Levensberichten en necrologieën: Persoonlijke en publieke beschouwingen over het leven van de predikanten.
• Geschriften van de predikanten: Boeken, artikelen, prekenbundels en correspondentie die inzicht geven in hun theologische opvattingen en pastorale werk.
• Gearchiveerde brieven: Persoonlijke communicatie die een intiemer beeld kan geven van hun leven en werk.

Belangrijke Afkortingen en Bronvermeldingen

Om de bibliografische informatie te ontsluiten, wordt gebruik gemaakt van een reeks afkortingen die verwijzen naar specifieke publicaties en archieven. Hieronder volgt een overzicht van de meest relevante:

• A.D.S. (Algemene Doopsgezinde Sociëteit): Het landelijk coördinerende orgaan van de doopsgezinden sinds het begin van de 19e eeuw.
• A.D.W. (Algemeen Doopsgezind Weekblad): De opvolger van 'De Noodbrug tusschen Nederlandsche Doopsgezinden', gepubliceerd vanaf oktober 1946.
• Apparaat Laurensedocumentatie: Een omvangrijk documentatiebestand met gegevens over overleden doopsgezinde predikanten, opgezet door ds. Leo Laurense, waarvan de papieren zich bevinden in het Allard Pierson.
• Bie/Loosjes (Biogr Wb): Biographisch Woordenboek van Protestantsche Godgeleerden in Nederland.
• BLNP (Biogr Lex): Biografisch lexicon voor de geschiedenis van het Nederlands protestantisme.
• Blok/Molhuysen (NNBWb.): Nieuw Nederlandsch biografisch woordenboek.
• D.B. (Doopsgezinde Bijdragen): Een periodiek die zowel in een oude als een nieuwe reeks is verschenen.
• DBNL (Digitale Bibliotheek van Nederlandse Letteren): Een online archief van Nederlandse literatuur.
• D.D.C. (Doopsgezind Documentatie Centrum): Een centrum dat ook doorverwijst naar DBNL en Google Books.
• DGNL (Doopsgezind NL): De opvolger van het Algemeen Doopsgezind Weekblad, gestart in januari 2006.
• D.J. (Doopsgezind Jaarboekje): Jaarboeken gepubliceerd van 1902 tot 1943 en van 1949 tot 2023.
• GAMEOnline (Global Anabaptist Mennonite Encyclopedia Online): De online versie van de Mennonite Encyclopedia.
• K.B. (Koninklijke Bibliotheek): De nationale bibliotheek van Nederland.
• M.E. / ME (The Mennonite encyclopedia): Een uitgebreid naslagwerk over de Anabaptistisch-Mennonitische beweging.
• Mij. Ned. Lett. (Jaarboek van de Maatschappij der Nederlands(ch)e Letterkunde): Bevat levensberichten.
• Noodbrug (de Noodbrug tusschen Nederlandsche Doopsgezinden): Een publicatie die verscheen van juni 1945 tot september 1946.
• S.K. / SK (Springer & Klassen): Samenstellers van de ‘Mennonite Bibliography, 1631-1961’.

Een Specifieke Gebeurtenis: Buitendag 2018

Op zondag 3 juni 2018 vond er een bijzondere ontmoetingsdag plaats in de Doopsgezinde-Remonstrantse kerk in Dokkum. Deze dag, met een buitendag-programma, werd geleid door ds. Joke van Doorn, een oud-predikante van Dokkum. De dag begon om 10:30 uur met ontvangst en koffie, gevolgd door een kerkdienst om 11:00 uur, waarin ds. J. van Doorn voorging, met medewerking van organist Piet de Jong.

Na de dienst was er gelegenheid voor ontmoeting en een lunch met soep, broodjes, drinken en fruit. In de middag konden deelnemers kiezen uit diverse activiteiten:

• Een rondvaart door de historische grachten van Dokkum.
• Een stadswandeling door historisch Dokkum, inclusief een bezoek aan het graf van D.R. Camphuysen.
• Bezoek aan het Admiraliteitshuis (museumjaarkaart aanbevolen).
• Bekijken van foto's van Dokkum en omgeving via de beamer, met een korte presentatie van het recent verschenen boek 'Een revolutionaire kerk' over de DoRe-gemeente van Dokkum.

Om 15:00 uur was er theedrinken, waarbij een collecte werd gehouden ter bestrijding van de onkosten. De afsluiting van de dag was om 16:00 uur. Parkeren kon bij de parkeerplaats de Helling. Aanmelden voor deze Buitendag kon bij Marieke de Jong, vóór 20 mei. Er werd ook gezocht naar meerijders om het vervoer naar Dokkum te faciliteren.

Verklaring: Evangelie en Extreem-rechts Gaan Niet Samen

In de afgelopen jaren is extreem-rechts gedachtegoed in Europa sterk toegenomen, met politieke partijen die verkiezingen winnen en deel uitmaken van regeringen. In reactie hierop hebben kerkleiders in Duitsland, Groot-Brittannië en Frankrijk duidelijk stelling genomen, benadrukkend dat het evangelie onverenigbaar is met extreem-rechts gedachtegoed. In Nederland overheerst tot nu toe de stilte vanuit kerkelijk leiderschap. Deze verklaring, ondertekend door talrijke christelijke leiders, benadrukt het geloof in de gelijkwaardigheid van alle mensen voor God en in de samenleving, en roept op tot een duidelijke positie van de kerk.

Kernpunten van de Verklaring:

1. Menselijke Waardigheid als Kern van het Christelijk Geloof: Alle mensen zijn door God gewild, geliefd en gekend. Gods Koninkrijk is bedoeld voor iedereen, ongeacht afkomst of achtergrond. Het reduceren van mensen tot enkelvoudige kenmerken of het gebruik van dehumaniserende metaforen wordt afgewezen.
2. Onverenigbaarheid van Christelijke Levensovertuiging en Extreem-rechtse Ideologie: Ideologieën die witte, westerse 'volken' als superieur beschouwen, gaan in tegen het evangelie van Gods liefde voor álle mensen. Het beroep op een vermeende joods-christelijke erfenis om niet-westerse groepen te weren, is een misbruik van de naam van Christus.
3. Onbegrensde Roeping tot Naastenliefde: In tijden van onzekerheid is het belangrijk om niet alleen voor eigen belangen op te komen, maar ook voor die van anderen. Christenen zijn geroepen om God lief te hebben boven alles en de naaste als zichzelf. Het 'eigen volk eerst'-principe gaat ten koste van anderen en staat haaks op het bijbelse gebod van naastenliefde.
4. Verzet tegen Gemakzuchtige en Schadelijke Politiek: Sommige politieke partijen creëren onrust door onwaarheden te verspreiden, wat leidt tot haat en uitsluiting. Het aanwijzen van zondebokken en het voorstellen van simplistische oplossingen voor complexe problemen is schadelijk en verergert het lijden van mensen.
5. Verantwoordelijkheid van Christelijke Leiders om niet te Zwijgen: Het stilzwijgen van Nederlandse kerkleiders over extreem-rechts draagt bij aan de normalisatie van dergelijke denkbeelden en schaadt de geloofwaardigheid van het evangelie. De kerk moet zich duidelijk verzetten tegen ongelijkheid, dehumanisering en racisme.
6. Het Belang van de Profetische Stem: Stelling nemen voor gerechtigheid, ook als dit leidt tot moeilijke gesprekken, is essentieel. Het geloof in Christus dringt aan op stellingname vóór de gelijkheid en gelijkwaardigheid van alle mensen. Geloofsgemeenschappen moeten oefenplaatsen worden voor gesprekken over racisme en discriminatie om de kracht van het evangelie te behouden.

De verklaring nuanceert het gebruik van de term 'extreem-rechts', die wordt gekozen omdat partijen als de PVV en FVD de democratische rechtsstaat ondermijnen door de rechterlijke macht en de vrije pers aan te vallen en discriminerende voorstellen te doen.

Onder deze verklaring bevinden zich de namen van vele christelijke leiders, waaronder predikanten, theologen, hoogleraren en kerkelijk werkers uit diverse denominaties, waaronder de PKN, Remonstranten, Doopsgezinden en Rooms-katholieke gemeenschappen.

tags: #joke #van #doorn #doopsgezinde