Vanaf 1702 werden de hervormde schippers in Maasbracht bediend door de hervormde kerk in Stevensweert. De hervormde zielzorg voor de schippers viel onder de Raad Varende Gemeente van de Hervormde Synode. Deze predikant verrichtte zijn arbeid onder verantwoordelijkheid van de Schippersraad district Limburg, met Ds. Van der Ende als voorzitter van deze raad.
Eerste predikanten en plannen voor kerkgebouw
In 1943, ten tijde van de Tweede Wereldoorlog, werd Kandidaat Mager beroepen als de eerste voorganger voor de Hervormde gemeente te Maasbracht. Vanwege de woningnood in die tijd ging hij wonen op een woonark, wat passend was voor een schipperspredikant. Het predikantstraktement werd betaald door de Raad Varende Gemeente. In 1947 werd Kandidaat Bronsgeest uit Leiden beroepen als nieuwe schipperspredikant te Maasbracht. In de periode van Ds. Bronsgeest werden al snel plannen gemaakt voor de bouw van een kerk, pastorie en onderwijzerswoning.
Echter, reeds in 1951 nam de laatste predikant van Stevensweert afscheid. Al in 1943 was de eerste predikant in Maasbracht beroepen. Deze predikant was, geheel in stijl, woonachtig op een woonboot, maar werd in 1947 beroepen te Roermond. Er kwam een nieuwe predikant, en bovendien kwamen er plannen voor een hervormd kerkgebouw te Maasbracht.
Tijdelijke locaties en bouw van de schipperskerk
Nadat de schippers eerst diensten konden bijwonen op het schoolschip "Prins Bernhard", en later in een bioscoop, werd in 1950 een kerkje gebouwd dat ontworpen was door C.P. Ouborg te Eindhoven. Op 20 oktober 1949 vroeg de kerkvoogdij der N.H. gemeente te Stevensweert bij de gemeente Maasbracht een bouwvergunning aan voor de op te richten schipperskerk. Architect was C.P. Ouborg te Eindhoven. De firma H. Sniekers uit Heel zou het werk uitvoeren. De aanbesteding had plaatsgevonden op 19 oktober 1949. De aanneemsom bedroeg 22.950 gulden. De bouwvergunning werd afgegeven op 25 november van dat jaar. In september 1950 vroeg de kerkvoogdij een subsidie aan bij de provincie Limburg ten behoeve van de te bouwen schipperskerk. Dankzij bemiddeling van de gemeente Maasbracht verstrekten Gedeputeerde Staten tien procent van de totale kosten in plaats van de gebruikelijke vijf procent. De reden hiervoor was dat er slechts weinig hervormde families in Maasbracht verbleven en men voor de inkomsten afhankelijk was van de ambulante schippers.
Het kerkje werd gebouwd in 1949 en de architect was Ch. Philips uit Geleen. Het is een bescheiden zaalkerkje onder zadeldak, voorzien van een dakruiter en een voorportaal. Het kerkje omvat een liturgieruimte, deels in een nis, waarboven de tekst: "Vrede zij ulieden Joh."
Architectuur en kenmerken van de kerk
De kerk is opgetrokken in baksteen, die vanaf het begin witgeverfd was. Tegen de voorgevels staat een uitgebouwd portaal, waarin een dubbele houten deur hangt. De zijgevels van het portaal hebben kleine korfboograampjes. De ingangspartij is voorzien van een zadeldak dat, evenals de andere daken van de kerk, met bitumen is bekleed. In de voorgevel staan aan weerszijden van het portaal twee gekoppelde korfboograampjes. In de topgevel doorbreekt een rondvenster het muurwerk. Boven dit raam is de gevel iets verhoogd. De zijgevels worden doorbroken door korfboogvensters, die deels zijn gekoppeld. Tegen de zuidgevel is een klokkentorentje uitgebouwd. Ingesnoerd en lager dan het voorste deel van de kerk is de ruimte die wordt ingenomen door de berging, zijportaal en consistoriekamer. Vanuit het portaal geeft een dubbel tochtdeur toegang tot de kerkzaal. In het portaal zijn een toilet en een berging aangebracht. De kerkzaal heeft een opendakstoel met betonnen spanten. In de ramen is non-figuratief glas-in-lood geplaatst. Het podium is een trede hoog.
Boven de preekstoel is een schildering aangebracht met centraal een kruis boven water, waarin een vis. De kerk beschikte over een orgel van Fa. H.J. Veen & Zn. uit Gendt.
Samenwerkingen en fusies van kerkelijke gemeenten
Vanaf 1981 vonden er onder leiding van ds. Wolfis van Roermond besprekingen plaats om te komen tot een Streekgemeente Midden-Limburg. Dit werd per 1 januari 1985 gerealiseerd, waarbij gelijktijdig de twee wijkgemeenten van de Gereformeerde Kerk te Roermond werden geïnstitueerd tot twee zelfstandige kerken. Plaatselijk gingen de twee denominaties een samenwerking aan onder de naam Reformatorische Kerkgemeenschap te Maasbracht, respectievelijk Roermond en Weert.
In 1986 werd het predikantenechtpaar Ds. Van de Sar en Ds. Van Andel beroepen. Ds. Van de Sar had als standplaats Roermond en Ds. Van Andel had als standplaats Maasbracht. Na een vacante periode werd het echtpaar Bochanen-de Zwart, ook beiden predikant, beroepen, waarbij Ds. Bochanen werkzaam was in Roermond en Ds. De Zwart in Maasbracht. Doordat Ds. Bochanen in 1997 beroepen werd te Dieren, raakte de Gemeente te Maasbracht Ds. De Zwart kwijt.
Binnen de Streekgemeente waren door allerlei oorzaken tussen de drie gemeenten spanningen ontstaan, wat in 1997 heeft geleid tot het per 1 januari 1998 opheffen van de Reformatorische Streekgemeente Midden-Limburg.
In 1999 werd tot zijn beroeping in 2003 naar Denekamp, Ds. In 2004 werd Ds. Wijkhuizen beroepen. In zijn tijd werd in 2005 de samenvoeging van de Hervormde Gemeente Stevensweert-Maasbracht met de Gereformeerde kerk te Maasbracht een feit. Vanaf dat moment is de Reformatorische Kerkgemeenschap Maasbracht tot op heden toe verder gegaan onder de naam: ‘Protestantse Gemeente Maasbracht’. Na Ds. Wijhuizen was Ds. Van den Born tot en met 2018 met de gemeente verbonden. Vanaf januari 2014 was naast Ds. Van den Born ook dhr. Van Brakel tot aan december 2022 aangesteld als Assistent Geestelijk Verzorger.
Latere ontwikkelingen en afstoting van het 'Witte Kerkje'
Ons huidig kerkgebouw aan de Sintelstraat te Maasbracht deed voorheen dienst als kerkgebouw van de Gereformeerde kerk Maasbracht. Aan de Julianalaan stond nog een kerkgebouw. Dat was de kerk van de Hervormde Gemeente Stevensweert-Maasbracht. Na de ‘samen-op-weg’ periode en het ontstaan van de Protestantse Kerk Nederland in 2004 kwam het tot een fusie. Eén gemeente met twee kerkgebouwen was niet ideaal, zeker gezien de kosten die dit met zich meebracht. Daarom werd na rijp beraad besloten het ‘Witte Kerkje’, kerkgebouw van de Hervormde Gemeente, af te stoten. Het ‘Witte Kerkje’ werd afgebroken om plaats te maken voor een bouwkavel voor een woonhuis en een appartementencomplex.
De kerk is al tien jaar niet meer in gebruik als bedehuis en fungeerde vanaf die tijd als gemeenschapshuis. In de voormalige kerkzaal staat een tapkast en op de vloer is een dansvloertje gelegd.
tags: #maasbracht #protestantse #kerk