De Vijfde Zondag na Pasen: Rogate
Deze zondag, de vijfde zondag in de Paastijd, staat bekend als Rogate, wat 'bidt' betekent. Deze benaming, afgeleid van een tekst uit het Evangelie van Johannes (16:23c), benadrukt het belang van gebed in het leven van gelovigen. Het is een tijd waarin we worden herinnerd aan het belang van voortdurende verbinding met de opgestane Heer door middel van gebed.
De traditionele zondagsnamen in de periode tussen Pasen en Pinksteren weerspiegelen een geleidelijke overgang van vreugde naar ernst. Na 'Jubilate' (juicht) en 'Cantate' (zingt), volgt op deze vijfde zondag Rogate (bidt), wat een stap verder gaat. Het duidt op een groeiend besef van gemis en onzekerheid, wat leidt tot vragen en een diepere behoefte aan gebed. Dit bereidt ons voor op het mysterie van Pinksteren, waarin de Heilige Geest ons leidt en inspireert.
Gebed in Onzekere Tijden
We leven in een tijd die veel onzekerheid met zich meebrengt. Vragen over vakanties, ontmoetingen met geliefden, de zekerheid van werk en bedrijf kunnen angst oproepen. Deze angst kan ons echter ook aanzetten tot gebed. Zoals een collega opmerkte: “Als de mensen maar bang genoeg worden, dan zoeken ze de kerk en het geloof wel weer op.”
Het Evangelie van deze zondag biedt echter troost en wil de angst wegnemen. De woorden "In de wereld hebben jullie angst, maar wees getroost, Ik heb de wereld overwonnen" klinken hierin door. Deze boodschap is echter niet zozeer een middel om te gaan geloven, maar straalt eerder liefde uit.
Liefde als Antidotum tegen Angst
Volgens een Joodse legende was ieder mens voor zijn geboorte een engel in het paradijs, geliefd door grote gelovigen en engelen. Hoewel deze herinnering bij de meesten verloren gaat bij de geboorte, leven sommigen in de overtuiging dat onze bestemming net zo mooi is als onze oorsprong. Het is overtuigend dat niemand alles vergeten is van die schitterende plaats.
We hebben allemaal iets van liefde geleerd, een liefde die ons van buitenaf gegeven is. Helaas hebben niet alle mensen deze liefde ervaren. Zij die een gebrek aan kennis van liefde hebben, proberen dit te compenseren met jaloezie, berekening, afzetten tegen anderen, racisme, onderdrukking, pesterijen en egoïsme. Dit leidt echter niet tot een oplossing.
Er is slechts één manier om angst werkelijk te verdrijven: liefde. Vooral door ons open te stellen voor de liefde die we in ons hart bij God aanwezig weten. Gebed is hierbij essentieel. Het is geen oefening in het uitspreken van een geloofsbelijdenis, noch een manier om geschenken te vragen zoals met Sinterklaas. Gebed is stil worden voor God, je openstellen voor de schepping met verbazing en blijdschap, en Gods liefde ervaren in de liefde van anderen.
Gebed is geen verplicht nummertje, maar jezelf laten vallen in Gods warmte en Liefde. Jezus verzekert ons: "Tot nu toe hebben jullie niets in mijn naam gevraagd, maar vraag het en je zult het ontvangen. [...] want de Vader zelf heeft jullie lief, omdat jullie mij liefhebben en geloven dat ik van God ben gekomen."
De Betekenis van Gebed
Jezus zelf bad regelmatig, en op verzoek van zijn leerlingen gaf hij hen het voorbeeld van het Onze Vader en legde hij uit hoe en waarom we moeten bidden. Bidden is meer dan het opzeggen van woorden; het opent nieuwe ruimtes van hoop, kwetsbaarheid en verlangen.
Jezus benadrukt dat God benaderbaar is, als een vriend die midden in de nacht om brood vraagt, of als een ouder die zijn kind het goede wil geven. Het gebed is de taal van het geloof, waarmee we verbinding maken met God. We hoeven niet te schromen God te benaderen; Hij wil ons nabij zijn als een vriend. Jezus moedigt ons aan om als vrienden met God te spreken en belooft dat God ons gebed hoort en geeft wat we nodig hebben.
Bidden in Jezus' naam is hierbij cruciaal. Het betekent niet dat we op eigen gezag bij God komen, maar ons beroepen op Gods liefde die Hij ons in Jezus heeft getoond. Bidden in Jezus' naam opent de hemelse ruimte. Het gaat niet om het beïnvloeden van God, want Hij weet wat we nodig hebben. Bidden is ontdekken dat God hier al aanwezig is, in onze diepste nood en verdriet.
De Rol van de Heilige Geest en de Gemeenschap
De Heilige Geest speelt een sleutelrol in ons geloofsleven. De Geest brengt ons te binnen wat God ons gezegd heeft, leert ons over schepping, verlossing en toekomst. Hij is de Geest der waarheid, die ons helpt te begrijpen wat Gods bedoelingen zijn.
Jezus' woorden "Ik heb de wereld overwonnen" bieden moed tegen lijden en verdrukking. De kerkdienst, met de lezing van de Schriften en de verkondiging, is essentieel om te luisteren naar wat God tot ons spreekt. De verkondiging van de vrede van God, die alle verstand te boven gaat, is nodig als tegenwicht tegen onvrede en vervreemding.
De relatie tussen gelovigen en God dient niet om afhankelijkheid te creëren, maar om te groeien in geloof en zelfvertrouwen. De Parakleet, de Trooster, helpt ons om volwassen gelovigen te zijn, die niet alleen troost vinden, maar ook worden uitgedaagd tot het maken van eigen keuzes.
Afsluiting en Collecte
De zondag Rogate, met zijn focus op gebed, kan ons helpen om kracht te verzamelen voor moeilijke tijden, zoals naderend afscheid. Het is belangrijk om te experimenteren met de vorm van gebed, waarbij stilte en herhaald zingen van responsies of liederen een grotere impact kunnen hebben.
De collecte van deze week is bestemd voor het Luthers Genootschap, voor het werk van de Lutherse kerken op Nias en Batu-eilanden in Indonesië. Daarnaast collecteert de diaconie voor inloophuis De Tweede Mijl in Amsterdam, dat hulp biedt aan dak- en thuislozen, verslaafden en mensen met psychische problemen.
U kunt uw bijdrage overmaken naar de aangegeven bankrekeningen, met vermelding van het doel van uw gift. Voor degenen die graag op anderhalve meter afstand willen zitten, zijn de achterste vier banken aan de Koestraatzijde gereserveerd.