Protestantse Gemeente Twello: Een Historische Kerk met een Levendige Gemeenschap

In de alledaagse drukte van ons bestaan biedt de Dorpskerk in Twello een plek voor rust, zingeving en verbinding. Deze uitnodigende plek, waar de deur altijd voor iedereen open staat, is het hart van de Protestantse Gemeente Twello.

Kerkdiensten en Gemeenschapsleven

Iedere zondag om 10.00 uur worden er kerkdiensten gehouden in de Dorpskerk. In de Protestantse Kerk komen mensen samen rond het evangelie van Jezus Christus. Samenleven in geloof, hoop en liefde vertaalt zich ook in maatschappelijke betrokkenheid. De gemeente wil een zorgzame kerk zijn en laat zich als kerkelijke gemeente in het dorp Twello zien, waarbij verbindingen met de samenleving worden gelegd.

Voor wie de diensten niet fysiek kan bijwonen, is er de mogelijkheid om eerdere opnames terug te kijken.

Het stiltecentrum is vrijwel dagelijks geopend, wat de gemeente een plek biedt voor reflectie en bezinning.

De Rijke Geschiedenis van de Dorpskerk

De lange historie van de Dorpskerk begint in de 13e eeuw. Op een onbekend moment, maar zeker vóór 1298, bestond Twello uit een gehuchtje met een kapelletje. Deze kapel is later verzelfstandigd tot een parochie. Beide feiten zijn bekend uit oude historische documenten.

De Eerste Vermeldingen en Vorming van de Parochie

In een akte uit 1450 werd een oud perkamenten boek vermeld, waarin een kapel van Twello werd genoemd. En in 1298 werd in een bewaard gebleven geschrift 'parochia Twenlo' geschreven. Dat is tegelijkertijd, voor zover bekend, de eerste keer dat de naam ‘Twentlo’ (Twello) in historische documenten terug te vinden is. Bij de parochie hoorde een parochiekerk, die gewijd was aan Maria.

Uitbreidingen en Restauraties door de Eeuwen Heen

In de loop der eeuwen heeft de kerk veel veranderingen meegemaakt. In 1298 werd de hier aanwezige kapel verheven tot parochiekerk. De kapel kreeg rond 1400 een kerktoren en in latere eeuwen is de kerk verder uitgebreid. De toren van de kerk werd in het begin van de 15e eeuw gebouwd tegen de westzijde van het toen al bestaande schip. Halverwege de 15e eeuw werden het koor en de sacristie gerealiseerd.

Brandschade en Herstel

In 1522 werd een deel van de kerk door brand verwoest, tijdens een oorlog tussen de stad Deventer en hertog Karel van Gelre. Achttien boeren, die hun toevlucht namen in de kerk, kwamen hierbij om het leven. De kap van de kerk is na de brand herbouwd.

Verdere Bouwkundige Ontwikkelingen

Halverwege de 16e eeuw werd de toren verhoogd met een derde geleding. Bijzonder zijn de in de 16e eeuw aangebrachte muurschilderingen in de kerk door Ewold van Delft. Na de brand van 1522 werd het gewelf in 1542 door schilder Ewolt van Delft van fraaie schilderingen voorzien. Een aantal decennia later werd de kerk van Twello weer bij een oorlog betrokken, dit keer bij de Tachtigjarige Oorlog. De kerk in Twello werd in 1578 in staat van verdediging gebracht, zo werden er schietgaten in de kerkmuren uitgehakt, die nog steeds zichtbaar zijn.

Restauraties in de 20e en 21e Eeuw

De kerk en de toren werden in de jaren 1902 en 1903 gerestaureerd door de architect Wolter te Riele. In de jaren 1965 en 1984 werd de kerk opnieuw gerestaureerd. In 2011 werd de kerk heringericht door de architect P.D. In februari 2018 werden twee gebrandschilderde glas-in-loodramen, voorstellend Jeremia en Jesaja, in de nissen aan weerszijden van de preekstoel geplaatst. De ramen zijn gemaakt door Jan Ooms (1915-1975) en gerestaureerd door de heer Rauwelink uit Aalten.

Historische Kunstschatten in de Dorpskerk

In de kerk kun je allerlei historische voorwerpen bewonderen. Het laatgotische doopvont dateert uit de 15e eeuw. Verder zijn er de grafzerken van oude adellijke families, een eikenhouten preekstoel uit 1771, en 16de-eeuwse muurschilderingen.

Bijzondere Kunstwerken

Aan de zuidmuur van de kerk hangt een epitaaf met de afbeelding van de kruisafneming. De 3 jongere kunstwerken in de kerk zijn de veelkleurige glazen ‘verenigingsboom’ - ter gelegenheid van de vereniging van de Hervormde en Gereformeerde gemeente tot de huidige Protestantse Kerk Twello - en 2 gebrandschilderde glas in lood ramen van de uit Twello afkomstige (in 1975 overleden) kunstenaar Jan Ooms.

Het Historische Orgel

Het orgel dateert uit 1819 en is daarmee het oudste monumentale orgel van de gemeente Voorst. Het orgel is een belangrijk onderdeel van de rijke historie van de kerk.

De Kerklokken: Verlies en Behoud

Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden de beide klokken door de Duitsers uit de toren geroofd. De door Willem Wegewaert in 1601 gegoten klok is nooit teruggevonden. De klok die door Gerrit Schimmel in 1678 werd gegoten werd wel teruggevonden en hangt weer in de toren.

tags: #protestantse #gemeente #twello #twello