Vanaf 1 februari 2024 heeft de Vrijzinnige Gemeente Wassenaar een nieuwe predikant: Henriette van Dunné. Zij heeft theologie gestudeerd in Leiden en Amsterdam en heeft een uitgebreide ervaring als voorganger in diverse Doopsgezinde gemeenten en als zzp dominee.
Henriette van Dunné beschrijft haar passie voor verhalen en ziet het als een uitdaging om samen met de gemeente te zoeken naar woorden, beelden en handelingen die wederzijds begrip bevorderen. Dit sluit aan bij de kernwaarden van de Vrijzinnige Gemeente Wassenaar, die zichzelf omschrijft als een bijzondere geloofsgemeenschap waar geloof geworteld is in verhalen uit de Bijbel, verrijkt met filosofie en geïnspireerd door kunst.

Een Gemeenschap van Verhalen, Filosofie en Kunst
De Vrijzinnige Gemeente Wassenaar, die al honderd jaar bestaat, is een plaats waar geloof en ongeloof besproken kunnen worden in een open sfeer. De gemeente erkent de complexiteit van de relatie tussen hemel en aarde en waardeert de inspanningen om het 'hemelse' dichterbij te brengen. De gemeenschap staat open voor ieders verhaal en verwelkomt nieuwe leden. Geloof, filosofie en kunst gaan hand in hand binnen deze geloofsgemeenschap.
Naast de zondagse kerkdiensten worden er gedurende de week diverse activiteiten georganiseerd, waaronder tentoonstellingen, lezingen, muziekavonden en gespreksgroepen. Hoewel het filosofisch café momenteel niet actief is, bestaat de intentie om dit weer op te starten. De grote feesten zoals Kerst en Pasen worden gezamenlijk gevierd, met aandacht voor elkaar.
Samenwerking met Andere Kerken in Wassenaar
De Vrijzinnige Gemeente Wassenaar onderhoudt nauwe banden met andere kerken in de stad via de Raad van Kerken Wassenaar. Deze samenwerking bevordert gezamenlijke activiteiten en het uitwisselen van informatie over het welzijn van de Wassenaarse gemeenschap. Voorbeelden van gezamenlijke initiatieven zijn een herdenkingsconcert rond Allerzielen en gezamenlijke vieringen op 4 mei en oudejaarsdag. De Raad van Kerken onderhoudt ook contacten met de gemeente Wassenaar.
De deelnemende kerken aan de Raad van Kerken zijn naast de Vrijzinnige Gemeente Wassenaar ook de Buurtkerk Wassenaar, de Protestantse Gemeente Wassenaar en de R.K. Parochie H. Augustinus, parochiekern Wassenaar.
Historische Context van Predikanten in Wassenaar
De geschiedenis van de Vrijzinnige Gemeente Wassenaar kent diverse predikanten die de gemeenschap hebben gevormd:
- Mies Herfst (1906-2004): De eerste predikant, aangetreden in 1941. Zij promoveerde in 1938 op medisch-ethische vragen. Tijdens de oorlogsjaren realiseerde zij het belang van het kerkelijk leven voor de samenleving.
- Heije Faber (1907-2001): Volgde Mies Herfst op in 1948 en zette gesprekskringen en disputen op. Hij wordt gezien als een grondlegger van de pastorale psychologie en de Klinisch Pastorale Vorming voor predikanten.
- Johanna van der Slooten (1900-1968): Was tussen 1954 en 1960 de tweede predikant, specifiek voor het jeugdwerk, tijdens de bloeiperiode van het zondagsschoolwerk genaamd 'Westhill'.
- Jan Zuurdeeg (1909-1980): Trad aan na het vertrek van Heije Faber. Hij was voorheen predikant in de Nederlandse gemeente van Parijs en hield overdenkingen voor de radio bij de V.P.R.O.
- Dick Werner (1923-2003): De langstzittende predikant, begon in 1963. Hij was sterk geïnspireerd door Albert Schweitzer.
- Frans Fockema Andreae (1945): Een remonstrants predikant die Dick Werner opvolgde in 1986. Hij initieerde onder andere de jaarlijkse Comeniuslezing samen met het Rijnlands Lyceum. In deze periode waren Rob Esveld en Cathrien Buit ook actief als predikant.
- Marie Louise Dutilh (1957): Trad aan als voorganger tijdens de zoektocht naar een nieuwe predikant na het emeritaat van Frans Fockema Andreae in 2005.
- Marthe de Vries (1963): Volgde Frans Fockema Andreae op in 2007. Zij stimuleerde de samenwerking met andere kerken en de Raad van Kerken in Wassenaar. In 2019 vertrok zij naar de remonstrantse Geertekerk in Utrecht.
- Tom Mikkers (1969): Trad medio 2019 aan als remonstrants predikant. Zijn ambtsperiode werd gekenmerkt door de coronamaatregelen. Begin 2023 keerde hij fulltime terug naar de EO.
- Marie-Louise Dutilh: Trad opnieuw aan als interim-predikant tot februari 2024.

De Rol van Vrijzinnigen Nederland en de NPB
De Vrijzinnige Gemeente Wassenaar maakt deel uit van Vrijzinnigen Nederland. Deze organisatie werd in 1864 opgericht als de Nederlandse Protestanten Bond (NPB) door Cornelis Willem Opzoomer, Cornelis Petrus Tiele en anderen, in een tijd van opkomende moderne theologie die wetenschap en geloof verbond. De NPB streefde ernaar alle moderne protestanten te verenigen en organiseerde kerkdiensten onafhankelijk van specifieke kerkgenootschappen. Uit de NPB ontstond de Centrale Commissie voor het Vrijzinnig Protestantisme, die de oprichting van de V.P.R.O. (1926) initieerde. Anne Zernike, de eerste vrouwelijke predikant in Nederland, was voorganger van de NPB in Rotterdam. In 1991 werd de naam gewijzigd naar Vrijzinnige Geloofsgemeenschap NPB, en in 2014 naar Vrijzinnigen Nederland.
De Protestantse Gemeente Wassenaar: Diversiteit en Toegankelijkheid
De Protestantse Gemeente Wassenaar (PGW) wordt omschreven als een warme geloofsgemeenschap die geworteld is in de christelijke traditie en midden in het moderne leven staat. Hoewel de gemeente vergrijst, blijven kinderen welkom. De PGW kenmerkt zich door sociale diversiteit, van lokale boeren en tuinders tot leden met internationale carrières. Deze diversiteit weerspiegelt zich ook in de voormalige wijkgemeenten Dorpskerk, Kievietkerk en Messiaskerk.
Sinds 2016 werkt de PGW met één kerkenraad en centraal georganiseerde commissies. De gemeente is pastorale opgedeeld in twee wijken (Noord en Zuid) met een pastoraal team dat samenwerkt met de predikanten en de ouderenpastor. Sinds 2023 is er een ouderenpastor voor 16 uur per week ter ondersteuning van bezoekwerk en kringwerk.
De predikanten richten zich op crisispastoraat en uitvaarten, maar er is ook ruimte voor regulier bezoekwerk en het begeleiden van rouwgroepen. De gemeente bevindt zich in het liberale deel van de kerk, van midden-orthodox tot vrijzinnig. Er is een sterke verbinding met de christelijke traditie, maar ook een openheid voor de hedendaagse samenleving en de bijbehorende vragen.
De erediensten kenmerken zich door goede bijbeluitleg en stijlvolle liturgische vormen, met professionele cantoren en koren zoals het koor Rejoice. Rondom de Dorpskerk is er bijzondere aandacht voor klassieke muziek, met orgelconcerten, cantatediensten en een 'Lessons and Carols' dienst in de adventstijd. Tegelijkertijd is er ruimte voor nieuwe vormen, experimenten en creativiteit om nieuwe doelgroepen aan te trekken.

Jeugdwerk en Activiteiten voor Diverse Leeftijdsgroepen
Ondanks de vergrijzing is er veel jeugdwerk binnen de PGW. Een kring van gezinnen is actief betrokken, en een enthousiaste groep kindernevendienstleidsters organiseert samen met de predikant regelmatig Kidschurch. Daarnaast is er Basiscatechese voor groep 7 en 8, een tienergroep genaamd Spelen met Vuur, en activiteiten voor 18+ zoals Soulgym, evenals voor 30- en 40-jarigen.
Maatschappelijke Betrokkenheid en Diaconie
De PGW is actief betrokken bij maatschappelijke vraagstukken. Jaarlijks worden een Zomermaaltijd op het plein van de Dorpskerk en een Dickensfestival georganiseerd. De Messiaskerk organiseert een Bazaar, Eetcafé en tentoonstellingen Kerk en Kunst, terwijl de Kievietkerk een Kersthuis, Voorjaarsfair en High Tea organiseert. De predikanten schrijven tweewekelijkse columns in de lokale krant en er zijn contacten met basisscholen en maatschappelijke organisaties.
De diaconie ondersteunt behoeftigen, biedt individuele hulp en is betrokken bij het hospice en de voedselbank. Voor ouderen worden Paas- en Kerstlunches georganiseerd. De gemeente zet zich ook in voor vluchtelingenwerk, met een wekelijks inloophuis voor asielzoekers die verblijven op het nabijgelegen terrein van het COA.
Samenwerking en Toekomstvisie
De samenwerking tussen de predikanten en de ouderenpastor wordt als belangrijk beschouwd, waarbij gezocht wordt naar iemand die complementair is aan de bestaande predikant qua persoonlijkheid, stijl of specifieke kwaliteiten. Naast de Protestantse Gemeente zijn er in Wassenaar ook andere geloofsgemeenschappen, zoals de katholieke parochie, de NPB en de Buurtkerk, waarmee goede contacten worden onderhouden. De Raad van Kerken organiseert jaarlijks gezamenlijke diensten en activiteiten.
Wassenaar telt ongeveer 26.000 inwoners, waarvan ongeveer 2.000 lid zijn van de PGW. De gemeente heeft een historische dorpskern en goede voorzieningen, omgeven door een strand, duingebied en bosrijke omgeving. Er zijn gesprekken gevoerd over de toekomst van de PGW, onder andere in de commissie Toekomst (2015) en rondom de beroepingsprocedure in 2019.
De gemeente streeft ernaar een open, warme, zorgzame en toegankelijke geloofsgemeenschap te zijn voor alle leeftijden, geleefd vanuit het evangelie en geïnspireerd door het Woord en de Geest van God. De kerken fungeren als centra van waarden en spiritualiteit, plekken van bezinning, rust en gemeenschap.
Dominee bezwangert getrouwde vrouw
Een Diversiteit aan Predikanten en Voorgangers
Naast Henriette van Dunné zijn er diverse andere predikanten en voorgangers met een link naar de vrijzinnige en Doopsgezinde gemeenschappen, die elk een uniek verhaal en perspectief naar voren brengen:
- Jan van Aller: Geestelijk verzorger bij de politie.
- Rachelle van Andel: Predikant van Vrijburg (VVP) Amsterdam, met aandacht voor jeugd en jongeren, maatschappelijke betrokkenheid en een kritische reflectie op snelle antwoorden.
- Dr. Just van Es: Godsdienstfilosoof, docent en voormalig ziekenhuispredikant.
- Petra Galama: Gecertificeerd mystagoog, docent en begeleider in spiritualiteit en mystiek.
- Tina Geels: Voormalig remonstrants predikant met internationale contacten en ervaring als docent dansmeditatie.
- Prof. dr. Johan Goud: Emeritus-hoogleraar Religiewetenschappen en Zingeving, en bijzonder predikant.
- Jesse Gruiters: Afgestudeerd aan de Universiteit voor Humanistiek.
- Dr. Antje van der Hoek: Remonstrants predikant met een proefschrift over de godsdienstgeschiedenis van Molukkers in Nederland.
- Matthijs van Hoogstraten: Voormalig jurist, nu theoloog met een masterscriptie over Liudger.
- Thijs: Lekepreker in Doopsgezinde gemeenten.
- Ds. K.H. van Klaveren: Predikant van de Houtrustkerk in Den Haag en vertaler.
- Henk Leegte: Doopsgezind predikant in Amsterdam, volgeling van Menno Simons.
- Ds. Mariëtte Mol: Zzp dominee, buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand, die zingeving bespreekbaar maakt in laagdrempelige contexten.
- Dr. Rob Nepveu: Godsdienstfenomenoloog en behorend tot de religieus-humanistische stroming binnen Vrijzinnigen Nederland.
- Edith Plantier: Voormalig predikant en pastor, nu actief in vrijwilligerswerk.
- Ds. Ewoud Roos: Predikant voor ouderen bij Doopsgezind Amsterdam, met ervaring in jeugd- en ziekenhuispastoraat.
- Joost Röselaers: Remonstrants predikant, bekend van het voltrekken van het eerste kerkelijke homo-huwelijk in het Verenigd Koninkrijk.
- Carolien Sieverink: Remonstrants proponent met onderzoek naar de contrastervaring in het leven.
- Dr. Janneke Stegeman: Publiek theoloog en docent, auteur van boeken over religieuze identiteit en het Nederlandse zelfbeeld.
- Nicoline Swen: Vrijzinnig voorganger met ervaring in gevangenispastoraat, die geloof ziet als een geschenk.
- Ds. I. L. Sjerp van der Vaart: Voormalig journalist en diplomaat, nu geestelijk verzorger, die inzichten uit verschillende spiritualiteiten vertaalt naar een hedendaagse context.
- Nel Verburg: Voorganger na een loopbaan in de GGZ, die een orthodox godsbeeld heeft losgelaten voor een meer bevrijdende geloofsbeleving.
- Margarithe Veen (1973): Predikant voor Doopsgezinde Gemeenten te Zaandam en Krommenie, met een focus op oecumene, gerechtigheid en vrede.
- Toon Vessies: Voormalig verpleegkundige en therapeut, nu geestelijk verzorger met een liefde voor poëzie en rituelen.
- Christiaan Wolff Mitchell-van Dijk: Geestelijk verzorger in de gezondheidszorg.
De aanwezigheid van diverse predikanten en voorgangers benadrukt de rijke traditie en de voortdurende ontwikkeling binnen het vrijzinnige protestantisme en de Doopsgezinde gemeenschappen.
tags: #vrijzinnige #gemeente #wassenaar #nieuwe #dominee