De vraag wat er gebeurt als iemand uit de gevangenis komt en hoe mensen weer perspectief vinden na het uitzitten van hun straf, is een complex vraagstuk. Vaak ligt de focus op re-integratie door middel van passend werk, maar de thuissituatie speelt eveneens een cruciale rol in het herstelproces. Ineke Baron benadrukt het belang van rust en stabiliteit in de thuissituatie voor een succesvolle terugkeer in de maatschappij.
Bevestiging als Kerkelijk Werker met Preekbevoegdheid
Op zondag 10 september werd Ineke Baron bevestigd als kerkelijk werker met preekbevoegdheid, specifiek voor haar werk onder gevangenen. Met deze speciale opdracht, gericht op pastoraal werk binnen gevangenissen, is zij nauw verbonden aan de kerk van Haulerwijk. Dit markeert een belangrijke stap in haar missie om hoop en begeleiding te bieden aan mensen in detentie.
Internationale Ervaringen en Publicaties
Op 26 november verscheen er een openhartig artikel over Ineke Baron in de bijlagen van het Nederlands Dagblad. Eerder, in juni 2016, ging ze op uitnodiging van TEAR mee op een voorgangersreis naar Oeganda. Tijdens deze reis bezocht ze onder andere een vrouwengevangenis, waarover ze graag vertelt.
Ineke Baron (56) is reeds enkele jaren werkzaam als geestelijk verzorger in een jeugdgevangenis in Veenhuizen en leidt ook gesprekken in een gevangenis in Lelystad. Haar ervaringen hebben geleid tot haar boek Levenslang, waarin ze het levensverhaal van een tbs'er beschrijft. Volgend jaar verschijnt haar volgende boek, dat gaat over een Nederlander die vastzat in Brazilië.
Strafrecht versus Herstelrecht
Onlangs gaf Ineke Baron een lezing in PKN Haulerwijk over het verschil tussen strafrecht en herstelrecht. Ze legde uit dat strafrecht, hoewel bij wet geregeld, niet altijd recht doet aan de complexiteit van conflicten tussen dader en slachtoffer. Herstelrecht daarentegen, als opkomende theorie, wint terrein door goed uitgewerkte programma's, zoals die van Gevangenenzorg. Voorbeelden hiervan zijn de SOS-cursus (Spreken over Slachtoffers, Schuld en Samenleving) en de Building Bridges cursus, die in 34 landen wordt gegeven.
Baron ziet herstel als de kern van de boodschap van Jezus Christus. Ze reflecteert op hoe ze, ondanks haar drukke werkzaamheden, nog steeds de impact van programma's zoals "Opsporing Verzocht" ervaart. Het vereist voortdurend de kracht om verder te kijken dan het delict en de mens achter de daad te zien.
Persoonlijke Reflecties en Inspiratie
Een bijzondere parallel trekt Baron naar de ervaringen met haar jongste zoon. Hij sleutelde aan brommers, wat leidde tot boetes wegens het niet verzekerd zijn. De situatie bij het CJIB (Centraal Justitieel Incassobureau) illustreert voor haar de bureaucratische complexiteit en de macht die aan dergelijke instanties wordt toegekend. Ze benadrukt de mogelijke gevolgen van onbetaalde boetes: gevangenisstraf, verlies van baan of onderbreking van opleiding, en een strafblad met verminderde kansen op werk.
Een inspirerend voorbeeld van omgaan met criminaliteit deelt ze uit een dorp in het buitenland, waar bij diefstal de gemeenschap samenkwam rond de dader om positieve aspecten te benoemen. Dit contrast met het Westerse strafrecht onderstreept haar pleidooi voor herstel.
Pionierswerk binnen de Gereformeerde Kerken Vrijgemaakt
Ineke Baron is ook bekend geworden als de eerste vrouw die een preek hield binnen de Gereformeerde Kerken Vrijgemaakt (GKV), een kerkverband waar vrouwen geen dominee kunnen worden. Op 10 september 2016 werd ze bevestigd als kerkelijk werker met preekbevoegdheid voor haar werk onder gevangenen, een functie die haar specifiek aan de kerk van Haulerwijk verbindt.
Op 31 mei hield ze haar stagepreek in haar eigen kerk in Haulerwijk, waar de kerkenraad unaniem instemde met haar verzoek. Hoewel niet iedereen positief reageerde, waren er ook veel bemoedigende reacties. Baron interpreteert Paulus' uitspraak over zwijgende vrouwen in de kerkdienst (1 Korintiërs 14:34) in zijn historische context en wijst op andere bijbelteksten die vrouwen juist profeteren en het woord nemen, zoals in het boek Handelingen.
De Discussie over Vrouwen in het Ambt
De GKV, die zich in 1944 afscheidden van de Gereformeerde Kerken (synodaal), kennen al langer discussie over de rol van vrouwen in het kerkelijk ambt. De synode heeft bepaald dat vrouwen uitgesloten blijven van het ambt. Baron, die psychosociaal therapeut is en theologie studeert, ziet haar rol mogelijk als een voortrekker voor een toekomstige doorbraak.
Hoewel ze niet per se de ambitie heeft om de eerste vrijgemaakte vrouwelijke predikant te worden - haar passie ligt bij het gevangenispastoraat - sluit ze het niet uit. Ze ervaart het als een goddelijke roeping.
Levensloop en Oorsprong
Ineke Baron werd in 1957 geboren in Ter Aard, een klein dorp in Drenthe, in een gezin met elf kinderen. Haar jeugd werd gekenmerkt door een traditioneel, vrijgemaakt gezin met een sterke nadruk op hard werken. Na school in Assen en kerkbezoek op de fiets, had ze als kind dromen om directrice van een kindertehuis, modeontwerpster of zendeling te worden. Uiteindelijk koos ze voor een ander pad: een middenstandsdiploma, trouwen en werken bij de Rabobank.
Haar betrokkenheid bij het kerkelijk gebeuren in Haulerwijk en een weekend over macht, misbruik en manipulatie brachten haar ertoe anders naar mensen te kijken en haar geloofsverhaal te willen delen. Dit leidde tot haar contact met het gevangeniswezen, specifiek de jeugdgevangenis Het Poortje in Groningen.
#18: Hoe veilig ben je in de gevangenis? (deel 1) | NIEK ZOEKT WERK | NPO 3
Erkenning en Toekomstplannen
Op 16 augustus 2017 werd gemeld dat Ineke Baron op 31 mei als eerste vrouw een preek zou houden in de Gereformeerde Kerken (vrijgemaakt), in een dienst van de GKv Haulerwijk. Ze heeft een deel van haar bacheloropleiding aan de Theologische Universiteit Kampen gevolgd en volgt een praktische vorming in preken aan het Baptistisch Seminarium in Amsterdam.
Haar preekverzoek werd na een intensief overlegtraject goedgekeurd door de kerkenraad van de GKv Haulerwijk. De raad benadrukt dat dit besluit het recente synodebesluit over vrouwelijke ambtsdragers niet ter discussie stelt, maar wijst op bijbelse voorbeelden van vrouwen die onderwijzen. Baron ervaart dit als een erkenning van haar werk in de gevangenis, waar ze in 2005 als vrijwilliger begon.
Ze heeft van de Gereformeerde Kerken vrijgemaakt de bevoegdheid gekregen om te preken in gevangenissen. De classis Assen heeft haar unaniem de functie van kerkelijk werker met preekbevoegdheid toegekend, die echter uitsluitend geldt voor gevangenissen.
Baron begon twaalf jaar geleden met vrijwilligerswerk in de gevangenis van Veenhuizen en woont daar nu. Ze vertelt in Hoogtij over haar ervaringen in jeugddetentieinrichting Het Poortje en zet zich met de stichting Neemias in voor nazorg aan ex-gedetineerden.
Aanvankelijk had ze angst voor gevangenen en mensen met psychische problemen, maar deze angst heeft ze overwonnen. Haar motto is: "Iedereen mag er zijn".
tags: #kerkdienst #ineke #baron