De mogelijkheid om kerkdiensten live mee te luisteren via internet, dan wel op een later tijdstip terug te kunnen luisteren, is een steeds belangrijkere voorziening geworden. Dit geldt in het bijzonder voor ouderen en mensen die om diverse redenen niet fysiek aanwezig kunnen zijn in de kerkdienst. Met de opkomst van internet en de ontwikkeling van specifieke apparatuur, zoals de Lukas-ontvanger en kerkzenders, is het luisteren naar kerkdiensten thuis toegankelijker dan ooit tevoren.
De overgang van traditionele systemen naar internet
Het bestaande kerktelefoonsysteem heeft zijn tijd gehad. De KPN trekt per 31 december 2013 letterlijk de stekker eruit, wat betekent dat deze systemen niet langer operationeel zullen zijn. Dit heeft geleid tot de noodzaak om over te stappen op nieuwe technologieën. Binnen kerken wordt al geruime tijd nagedacht over de implementatie van internetuitzendingen van kerkdiensten.
De consequentie van deze overgang is dat mensen die geen internetverbinding hebben, deze alsnog zullen moeten aanschaffen. Dit brengt extra kosten met zich mee voor de luisteraar, inclusief de aanschaf en installatie van een internetmodem en de benodigde bekabeling.
Kerkzender en installatie
Om de diensten via internet uit te zenden, wordt een kerkzender (audiostreamer) in de kerk geplaatst. Dit apparaat wordt aangesloten op de geluidsinstallatie van de kerk. In de tweede week van december wordt de kerkzender geïnstalleerd, waarna er een testperiode van enkele weken volgt. Het streven is om ruim voor 31 december via Kerkdienstgemist.nl live te zijn.
Tijdens deze periode ontvangen gebruikers instructies over hoe en waar de diensten te vinden zijn. Het huidige telefoonsysteem zal eveneens overgaan op internet.
Apparatuur voor het luisteren naar kerkdiensten
Er zijn verschillende opties voor het ontvangen van kerkdiensten via internet. Een van de mogelijkheden is de aanschaf van een Lukas of een sIKN internet ontvanger. Deze apparaten fungeren als een soort mini-pc met een modem en een internetapplicatie die geluidstreams kan weergeven.
De Lukas-ontvanger is een specifiek apparaat dat ontwikkeld is om kerkdiensten te kunnen ontvangen. Bij alle contracten met Kerkfoon.nl bestaat de mogelijkheid om Lukas-kastjes daarop in te stellen. Bij een gesloten verbinding kan gekozen worden voor wel of geen opname maken.
Een alternatieve methode is het gebruik van een scanner, die gebaseerd is op radiotechniek en signalen rond de 150 MHz kan oppikken. Echter, de Lukas-ontvanger wordt door velen als gebruiksvriendelijker beschouwd, omdat de kerk of zender vooraf op het apparaat geconfigureerd moet worden om de uitzending weer te geven.

Kosten en abonnementen
Kerkfoon.nl biedt diverse contracten aan. Een mogelijkheid is een contract van 7 euro per maand, waarbij onbeperkt uitzenden, het achteraf naluisteren en downloaden van opnames is inbegrepen. Voor het maximale aantal live-meeluisteraars wordt maandelijks achteraf 0,07 eurocent per uitzending berekend.
Het huren van een apparaat, zoals een DKtel of een scanner, brengt ook kosten met zich mee. Een huurcontract van 20 euro per half jaar (40 euro per jaar) kan oplopen tot aanzienlijke bedragen over langere perioden. De aanschaf van een eigen scanner is op de lange termijn goedkoper, maar vereist wel dat de gebruiker zelf instaat voor vervanging bij defecten.
De aanschaf van een Lukas of sIKN internet ontvanger, inclusief configuratie van de internet aansluiting, kost rond de €1000,- inclusief BTW. Een specifieke aanbevolen ontvanger, de SAS220, kost €824,- inclusief BTW en heeft een laag stroomverbruik van slechts 4 Watt.
Publieke toegang en toestemming
Kerken kunnen ervoor kiezen om hun uitzendingen wel of niet publiek te maken. Kerken die geen slotje hebben staan en via een pc beluisterd kunnen worden, zullen er waarschijnlijk geen bezwaar tegen hebben als er wordt meegeluisterd via een Lukas-ontvanger. Het wordt echter gewaardeerd als luisteraars die frequent naar een specifieke kerk luisteren, een bijdrage leveren in de kosten.
Voor mensen die niet naar hun eigen kerk kunnen, regelt de eigen kerk dit normaal gesproken. Het is mogelijk dat niet alle kerken toestemming geven voor het uitzenden van hun diensten via deze systemen.
Extra toepassingen van internet voor kerkdiensten
Naast het direct luisteren naar diensten, biedt internet ook andere toepassingen voor kerken. Een tweede toepassing is het maken van een relais koppeling. Dit maakt het mogelijk om een dienst vanuit een hoofdkerk door te zenden naar een tweede kerk, een gebedsruimte of een uitvaartcentrum met behulp van een internetzender.
Deze internetkoppeling kan ook gedeeltelijk draadloos plaatsvinden via een internet point-to-point bridge, die afstanden tot wel een kilometer kan overbruggen. Dit kan een oplossing bieden wanneer er geen directe internetkabelverbinding mogelijk is.
Moderne systemen kunnen tegenwoordig ook gecombineerd worden met live TV-uitzendingen en zijn toegankelijk via mobiele apparaten. Veel kerken beschikken al over een internet aansluiting in hun gemeenschapsruimte, wat de installatie van een kerkzender vergemakkelijkt.
De bestaande kerkradio kan ook (her)uitgezonden worden via internet, bijvoorbeeld met de SIR80EV. Dit stelt kerkgangers in staat om de dienst vanuit de hoofdkerk te beluisteren via hun bestaande ontvanger.
tags: #lukas #kastje #kerkdienst #gemist