Hersteld Hervormde Kerk zet ds. H. Juffer uit ambt
Het breed moderamen van de Hersteld Hervormde Kerk (HHK) heeft woensdag bekendgemaakt dat ds. H. Juffer uit het ambt is gezet vanwege grensoverschrijdend gedrag. Dit besluit is genomen door het regionaal college voor het opzicht (RCO-zuid).
Met deze tuchtmaatregel verliest de predikant voor onbepaalde tijd het recht om zich kandidaat te stellen voor enig ambt binnen de HHK. Tevens verliest hij voor onbepaalde tijd alle kerkelijke bevoegdheden die hem waren verleend.
Onderzoek en strafrechtelijke uitspraak
Het onderzoek door RCO-zuid is begin 2023 gestart. Gedurende deze procedure was ds. Juffer reeds tijdelijk geschorst bij besluiten daterend op 30 maart 2023 en 12 mei 2023. Het uiteindelijke besluit is genomen naar aanleiding van een strafrechtelijke uitspraak die eind 2024 onherroepelijk is geworden.
Ds. Juffer en zijn vrouw werden in juni 2024 veroordeeld tot een taakstraf van 150 uur wegens kindermishandeling. Hoewel het echtpaar aanvankelijk hoger beroep aankondigde, werd dit in december 2024 ingetrokken, waarmee de straf definitief werd.
Gedetailleerde aanklachten en oordeel
De aanklachten kwamen van zes van de acht kinderen van het echtpaar, in de leeftijd van 21 tot 35 jaar. De beschuldigingen betroffen onder meer slaan met voorwerpen zoals een houten kleerhanger, stofzuigerstang, hapjespan en de hak van een schoen. Ook werden het langdurig onder water houden van het hoofd, slaan tegen het hoofd (al dan niet met een broodmes) en het knijpen in armen tot bloedens toe genoemd.
De rechtbank oordeelde eind juni dat de predikant en zijn vrouw schuldig waren aan een poging tot zware mishandeling van één zoon en mishandeling van een andere zoon. De predikantsvrouw werd daarnaast schuldig bevonden aan mishandeling van de jongste dochter. De rechtbank benadrukte dat de mishandeling niet eenmalig, maar stelselmatig van aard was. Hoewel meerdere aanklachten verjaard waren, veroordeelde de rechtbank het echtpaar tot 150 uur taakstraf en een totale schadevergoeding van 6000 euro aan drie kinderen.
Mogelijkheid tot beroep
Tegen het besluit van de HHK kan ds. Juffer binnen dertig dagen in beroep gaan bij het generaal college voor het opzicht (GC).
Verschillende procedures bij kerkelijke tucht
Er bestaan verschillende procedures binnen de kerkelijke rechtspraak wanneer een predikant zich schuldig maakt aan wangedrag. Deze variëren van tijdelijke schorsingen tot definitieve afzetting.
Op non-actief stellen
Wanneer er een dringende noodzaak is, kan een kerkenraad besluiten een predikant geheel of gedeeltelijk op non-actief te stellen. Dit is een tijdelijke ordemaatregel om escalatie van een situatie te voorkomen en behoeft toestemming van de kerkenraad van een naburige kerk.
Schorsen en afzetten
Een kerkenraad schorst een predikant bij het begaan van een openbare of ernstige zonde, verwaarlozing of misbruik van het ambt, strijd met het bindingsformulier, of hardnekkige verwerping van ambtelijk vermaning. Na de schorsingstermijn kan de kerkenraad besluiten tot afzetting, waarvoor goedkeuring van de classis nodig is.
Losmaken
Indien een predikant de gemeente niet langer met vrucht of stichting kan dienen, kan de kerkenraad besluiten hem los te maken. Dit betekent dat de predikant en de gemeente niet langer bij elkaar passen. Dit besluit vereist goedkeuring van de classis.
Uit het ambt ontheffen
Wanneer een predikant na losmaking niet binnen een bepaalde termijn (bijvoorbeeld twee jaar) aan een andere gemeente verbonden is, wordt hij uit het ambt ontheven. Ook bij ziekte of ongeval waardoor het ambt niet meer uitgeoefend kan worden, maar wel andere gemeentearbeid mogelijk is, volgt ontheffing. Ontheffing kan ook plaatsvinden wegens gewichtige redenen, waarbij de kerkenraad het besluit neemt en de classis goedkeurt.
Tuchtrecht: meer dan straffen
Tuchtrecht binnen de kerk heeft betrekking op zowel leer als leven. Het doel is niet per definitie straffen, maar het bevorderen van berouw en het herstel van gebroken verhoudingen tussen de zondaar, de getroffene(n), de kerk en God.
3MC - Aflevering 55 - Wat is de structuur van de kerk?
Rol van de kerkenraad
De kerkenraad speelt een cruciale rol bij alle bovengenoemde procedures. Een predikant is kerkrechtelijk verbonden aan een plaatselijke kerk of een samenwerkingsverband, maar de bevoegdheid van de kerkenraad is niet onbeperkt.
Onderzoek naar de rol van de kerk
Het Nederlands Dagblad kondigde aan een onderzoek te publiceren naar de rol die de Hersteld Hervormde Kerk speelde in de zaak van het predikantsgezin. Dit onderzoek richt zich op de reactie van de kerk op de eerste meldingen en de gevolgde kerkelijke procedures.