Introductie tot het Gereformeerd Steunfonds
Het Gereformeerd Steunfonds is een entiteit die zich richt op het ondersteunen van diverse maatschappelijke en kerkelijke initiatieven. De oorspronkelijke doelstellingen van het fonds, die nauw verbonden zijn met het Gereformeerd Vormingswerk in Internaatsverband (GVI), zijn geëvolueerd naar een bredere ondersteuning van kerkelijke gemeenteopbouw.
Dit fonds ontvangt financiële middelen voornamelijk van particuliere giftengevers, die voorheen vaak ook de Stichting GVI steunden. De stichting streeft ernaar deze middelen zo spoedig mogelijk beschikbaar te stellen voor de realisatie van haar doelstellingen. Momenteel zijn er nog geen actieve wervingsacties gericht op het uitbreiden van het aantal giftengevers.
Jaarlijks worden er aanvragen ontvangen voor de ondersteuning van projecten. Het bestuur van de stichting beoordeelt zorgvuldig of deze aanvragen passen binnen de gestelde doelstellingen. Voor de toekenning van ondersteuning hanteert de Stichting Gereformeerd Steunfonds een aantal specifieke criteria.
Historische Context en Evolutie
De Stichting Gereformeerd Steunfonds kent een historische band met het GVI. De oorspronkelijke Stichting voor Gereformeerd Vormingswerk in Internaatsverband (GVI) ontwikkelde zich gaandeweg tot een instelling die zich richtte op de ondersteuning van kerkelijke gemeenteopbouw. Concreet bood GVI cursussen en begeleidingsactiviteiten aan voor onder andere predikanten, ambtsdragers, jeugdleiders, evangelisatiemedewerkers en andere gemeenteleden.
De huidige Stichting Gereformeerd Steunfonds zet deze traditie voort, met een focus op het toegankelijk maken van het theologisch erfgoed van Nederlandse oudvaders en Engelse en Schotse puriteinen voor huidige en toekomstige generaties.
Doelstellingen en Werkzaamheden
De primaire doelstelling van de Stichting Gereformeerd Steunfonds is het verlenen van financiële steun en bijstand aan stichtingen of verenigingen die (moreel) gesteund worden door een of meerdere Gereformeerde Gemeenten. Hierbij is het essentieel dat belijdende leden van de Gereformeerde Gemeenten in voldoende mate participeren in het bestuur, toezichthoudend orgaan of adviserend orgaan, ter beoordeling van het bestuur.
De ondersteuning is specifiek gericht op doelen en projecten op het gebied van huisvesting, verzorging, verpleging, maatschappelijk werk en soortgelijke voorzieningen voor ouderen en hulpbehoevenden. Deze projecten dienen gerealiseerd te zijn of te worden binnen het werkgebied van de stichting. De Stichting Zorgcentra, die uitgaat van de Gereformeerde Gemeenten in Zeeland en Zuid-Holland en de Christelijk Gereformeerde Kerken in de regio Rotterdam, valt hier ook onder.
Daarnaast verleent de Stichting Steunfonds, sinds 1956, financiële steun aan projecten en activiteiten gericht op de vorming van jeugd en jongeren. Hoewel er brede mogelijkheden zijn, stelt de stichting wel een aantal voorwaarden aan projecten en organisaties die in aanmerking willen komen voor financiële steun. Het indienen van een aanvraag garandeert echter geen toekenning; elke aanvraag wordt afzonderlijk en met de grootst mogelijke aandacht beoordeeld door het bestuur.
Het bestuur van de Stichting Steunfonds beoordeelt de ingediende aanvragen zorgvuldig. Zo werden er tijdens de bestuursvergadering van 3 oktober jl. vijf nieuwe projecten goedgekeurd voor financiële bijdragen. De eerstvolgende en tevens laatste bestuursvergadering van het jaar staat gepland op 22 november 2023. Organisaties die in aanmerking willen komen voor financiële steun, dienen hun aanvraag uiterlijk op 15 november ingediend te hebben.
Specifieke Initiatieven en Publicaties
De Stichting Gereformeerd Erfgoed, opgericht in 2017, zet zich in om het gereformeerd erfgoed van het Nederlandse voorgeslacht toegankelijk te maken voor huidige en toekomstige generaties. Veel boekwerken zijn vertaald of hertaald, waaronder werken van William Perkins ('Een gouden keten') en Ralph Erskine ('Wat dunkt u van de Christus?'). Ook een uitgebreide verklaring en praktische toepassing van het 'Formulier van het Heilig Avondmaal' door Jacobus van Houte is uitgegeven.
Voor veel boekwerken is een heruitgave economisch niet haalbaar voor reguliere uitgevers vanwege de vertaalkosten of de relatief kleine oplage. Als stichting werft Gereformeerd Erfgoed fondsen om dergelijke projecten te realiseren.
De Stichting Voor Reformatorische Ouderenzorg (SVRO) beheert twee locaties: Elim en Maranatha. De stichting is non-profit en houdt niet meer vermogen aan dan strikt noodzakelijk voor de continuïteit van haar werkzaamheden. Hoewel de locaties zorggeld ontvangen van de overheid voor zorg en hulpmiddelen, is dit niet altijd toereikend voor extra materialen die het welzijn van bewoners bevorderen. Daarom is fondsenwerving nodig voor uitjes en specifieke materialen zoals een duofiets of een fietslabyrint. Dankzij de ANBI-erkenning zijn giften fiscaal aftrekbaar.
De Gereformeerde Bond ondersteunt de "rechtsopvolgers" van het GVI. Het IBAN-nummer voor de Gereformeerde Bond te Apeldoorn is NL98INGB0000138421.
Financiële Ondersteuning en Leningen
Er is een werkwijze voor het aantrekken van leningen door middel van het aanschrijven van kerkenraden en het uitvoeren van behoefteonderzoek bij potentiële leningontvangers. Bestaande leningverstrekkers worden schriftelijk geïnformeerd over nieuwe rentepercentages.
Tijdens de bestuursvergadering van 3 oktober jl. heeft het bestuur zorgvuldig de nieuw ingediende aanvragen beoordeeld. Aan vijf nieuwe projecten is een financiële bijdrage toegezegd. De eerstvolgende en tevens laatste bestuursvergadering van dit jaar staat gepland op 22 november 2023. Vrijwilligers en organisaties die in aanmerking willen komen voor financiële steun van Stichting Steunfonds, dienen uiterlijk op 15 november hun aanvraag ingediend te hebben.
De Stichting Steunfonds verleent sinds 1956 financiële steun aan projecten en activiteiten gericht op de vorming van jeugd en jongeren. Ondanks de brede mogelijkheden, stelt Stichting Steunfonds wel een aantal voorwaarden aan projecten en organisaties die in aanmerking willen komen voor financiële steun. Het indienen van een aanvraag geeft geen garantie op toekenning van financiële steun. Het bestuur beoordeelt elke aanvraag afzonderlijk en met de grootst mogelijke aandacht.
Verantwoording van Ontvangen Gelden
Er is een overzicht van ontvangen gelden, met bijdragen van diverse hervormde gemeenten en stichtingen. Zo ontving de Gereformeerde Bond in totaal € 10.896,99. Specifieke bijdragen zijn onder andere:
- Herv. gem. Harderwijk: € 429,20
- Herv. gem. Leerdam: € 550,00
- Herv. gem. Lelystad: € 250,00
- Stichting Gereformeerde doelen, Katwijk: € 1.000,00
- Herv. gem. Nieuwe-Tonge: € 2.500,00
De Gereformeerde Bond en de Samen op Weg-proces
Het jaarverslag van de Gereformeerde Bond belicht de activiteiten van het afgelopen jaar en veranderingen binnen het hoofdbestuur. De samenstelling van het hoofdbestuur onderging veranderingen door het terugtreden van ds. A. Baas na veertien jaar dienstverband. Het hoofdbestuur respecteert zijn besluit, hoewel het zijn vertrek betreurt.
Gedurende het jaar werd er vergaderd in Woerden, met aanvullende vergaderingen voor het dagelijks bestuur. De agendapunten werden met zorgvuldigheid en in openheid afgehandeld. Naast de geplande vergaderingen waren er diverse ontmoetingen in het land, waarbij vooral de voorzitters en de algemeen secretaris veel tijd besteedden aan de voorbereiding van gemeenteavonden over het SoW-proces.
Met ontroering nam het hoofdbestuur kennis van het overlijden van ds. K. Exalto, die van 1968 tot 1989 lid was van het hoofdbestuur. Hij heeft zich ingezet voor de waarde van het gereformeerd belijden binnen de kerk en heeft velen gevormd met zijn publicaties en artikelen. Hij blijft in herinnering als een broeder gericht op het geestelijk leven in de gemeenten.
In december werd besloten het kantoor te verplaatsen naar Apeldoorn, waar het werk nu plaatsvindt met behulp van drie parttime secretaresses. Na het opzeggen van de huur aan de Lage Laarderweg in Huizen, werd een nieuwe kantoorruimte gezocht. Vanaf 23 december is het kantoor van de Gereformeerde Bond gevestigd aan de Kleine Fluitersweg 253, 7316 MX Apeldoorn. De verhuizing verliep voorspoedig, mede dankzij de hulp van veertien vrijwilligers. Dit nieuwe adres geldt tevens voor de redactie van de Waarheidsvriend.
Drs. P. J. Vergunst is al geruime tijd algemeen secretaris en verantwoordelijk voor de voorbereiding van bestuursvergaderingen, de uitvoering van besluiten, de correspondentie en het bureauwerk. Sinds begin 2002 is hij ook eindredacteur van de Waarheidsvriend.
Besluitvorming inzake Samen op Weg
Het jaar 2002 kenmerkte zich door de besluitvorming inzake het proces Samen op Weg. Het was een verootmoedigend en verdrietig jaar voor hen die de kerk willen dienen in overeenstemming met Gods Woord en in verbondenheid aan de gereformeerde belijdenis. Een dieptepunt was de hervormde synode van 14 juni, waar met een kleine meerderheid het besluit van de triosynode om ruimte te scheppen voor het zegenen van relaties van mensen van hetzelfde geslacht werd bekrachtigd.
Brieven aan Kerkelijke Instanties
Het hoofdbestuur schreef een brief aan de generale synode van de Nederlandse Hervormde Kerk, waarin de zorg inzake de ordinantie 5.4 werd benadrukt. Deze ordinantie schept ruimte voor de zegening van alternatieve relaties. De brief stelde dat het voorstel voor een unie niet voortkwam uit een gebrek aan verlangen naar eenheid, maar uit een verlangen naar een kerk met helderheid inzake haar belijden en behoud van eenheid.
In oktober wendde het hoofdbestuur zich tot het moderamen van de hervormde synode met een brief waarin de dreigende scheuren in de kerk en gemeenten werden aangekaart. De brief was een beroep op de zorg van het moderamen en de synode voor heel de kerk, om te voorkomen dat de scheidslijnen zich verder zouden verdiepen.
Op 5 februari overhandigde een delegatie van het hoofdbestuur een brief aan het triomoderamen, waarin de blijvende bezwaren van de Gereformeerde Bond opnieuw werden verwoord. Concrete vragen werden gesteld over de intenties van gemeenteleden, de reactie op signalen van bijeenkomsten, de verantwoordelijkheid voor weerlegging van bezinningsdagen, de mogelijke breuklijnen binnen de beweging, en de vertrouwenscrisis in de kerk.
Het triomoderamen antwoordde op 8 mei 2003, waarbij teleurstelling werd geuit over de nadruk op scheuringen en het gevoel niet gehoord te worden, in plaats van verwondering en dankbaarheid voor de heling van de scheuren van de Reformatie, Afscheiding en Doleantie door de komende vereniging.
Het hervormd moderamen presenteerde de "ultieme poging" van de synode om scheuringen te voorkomen: de commissie-Stelwagen. Dit bood een tegemoetkoming aan gemeenten die bezwaard waren met de vereniging, maar zich niet los konden maken van de kerk. De kerkenraad kon een officiële verklaring afleggen over de manier waarop men binnen het geheel van de verenigde kerk wilde staan, om zo de gebondenheid aan het gereformeerd belijden en de identiteit van de plaatselijke gemeente te waarborgen.
Voorlichting door Initiatiefgroepen en Positiebepaling
In het meinummer van Kerkinformatie werd melding gemaakt van 'initiatiefgroepen' vanuit modaliteitsbewegingen, met als taak gemeenteleden herkenbaar toe te rusten. De Gereformeerde Bond werd gevraagd namen te noemen van personen die bereid en in staat waren deel te nemen aan deze groepen. Het triomoderamen gaf aan dat van deze personen niet gevraagd zou worden om het Samen op Weg-proces en de komende vereniging in al zijn facetten volledig te onderschrijven. Het hoofdbestuur concludeerde echter dat het niet kon ingaan op dit verzoek, omdat de ruimte die geboden werd, het onmogelijk maakte de visie op de weg van de kerk kwijt te kunnen.
In de Waarheidsvriend verschenen twee artikelenseries die verband hielden met het Samen op Weg-proces. 'Licht op de kerk' belichtte wezenlijke aspecten van het kerk-zijn, met als doel leiding te geven aan kerkenraden en gemeenteleden. Deze artikelen zouden in boekvorm beschikbaar komen. Ds. H. van Ginkel lichtte in een tweede reeks bijdragen de concept-kerkorde toe en voorzag deze vanuit gereformeerd perspectief van commentaar, met aandacht voor de positie van gemeenten die hervormde gemeenten willen blijven en de bezwaren van de Gereformeerde Bond tegen de voorliggende kerkorde.
Initiatief van het Hervormde Moderamen en Brieven aan het Comité
Het hervormde moderamen nam het initiatief tot gesprekken met het 'Comité tot behoud van de Nederlandse Hervormde kerk', het 'Gekrookte Riet' en de 'Gereformeerde Bond', met als doel scheuren en breuken te voorkomen. Deze gesprekken stonden onder leiding van de visitator-generaal, ds. J. Stelwagen. In december riep het hoofdbestuur in de Waarheidsvriend op tot gebed om Gods zegen over deze gesprekken.
Op 11 januari hield het Comité tot behoud van de Hervormde Kerk in Putten zijn derde bezinningsdag. Leidraad voor de lezingen waren zes uitgangspunten, die het bestuur reeds had afgedrukt in zijn orgaan 'Om de Hervormde Kerk'. Het hoofdbestuur stelde in een brief aan de bestuursleden van het Comité de vraag waarom er met geen enkel woord over het verbond gesproken werd, terwijl dit voor de hervormd-gereformeerde kerkvisie een constituerend element is. De overtuiging van het bestuur is dat het verbond Gods, de trouw van God, vaste grond biedt om met vreze en beven de plaats binnen de kerk in te nemen en te arbeiden voor het herstel van kerk en gemeente. Daarnaast miste het hoofdbestuur in de verklaring het bijbels argument voor de weg die het Comité wilde gaan.
Publicaties en Brochures
'In het zicht uan de beslissing' is een brochure uitgegeven door negentien hervormd-gereformeerde (oud-)ambtsdragers, bedoeld om het gesprek in hervormd-gereformeerde kringen te dienen. Zij reiken argumenten aan die kunnen helpen bij een weloverwogen beslissing nu het besluit tot vereniging in de Protestantse kerk in Nederland aanstaande is. De schrijvers pleiten voor vereniging, met de nadruk op de ruimte voor het Woord en het diepste motief in Christus' gebed (Joh. 17). Zij concluderen dat er voldoende ruimte is voor gemeenten van gereformeerde signatuur om binnen de PKN het kerkelijk leven naar reformatorische visie in te richten en op te bouwen.
Van de hand van dr. W. Verboom verscheen het boekje 'Om het verbond', een persoonlijk getuigenis in het zicht van de Protestantse Kerk in Nederland. Hij richt zich op hen die moeite hebben met het nemen van een verantwoorde beslissing. Hij legt uit waarom hij niet zal meegaan met hen die de Nederlandse Hervormde Kerk willen voortzetten en gaat in op de vraag of de PKN een valse kerk is, de situatie in de Hervormde Kerk, en de verhouding tussen Gods handelen en ons handelen. Hij roept op tot het bewaren van de eenheid en vraagt hen die van plan zijn niet mee te gaan met de PKN hun plannen te herzien.
Enquête Baarn en Gereformeerde Raadpleging
De hervormde buitengewone wijkgemeente Calvijnkerk in Baarn heeft een enquête georganiseerd, voorafgegaan door een gereformeerde raadpleging. De plaatselijke gereformeerde kerkenraad van Nieuw-Vennep is hartstochtelijk voorstander van de voorgenomen eenwording, maar ziet federatie op dit moment als het meest haalbare, omdat de synode niet tegemoetkomt aan breed levende bezwaren. Een opgelegde fusie waarbij velen zullen afhaken, wordt afgewezen.
De Baarnse kerkenraad stelt in een brief van 20 februari dat de fusie tot scheuringen en afsplitsingen zal leiden, wat de kerk onwaardig is. Enerzijds moeten gemeenten die reeds Samen op Weg zijn, een eigen plaats en structuur kunnen krijgen, anderzijds wordt opgemerkt dat...
tags: #stichting #gereformeerd #steunfonds #2000