Het boek Dominee Beer en Siep Gaan naar de Kerk, uitgegeven op 30 augustus 2021, is een hardcover uitgave van 24 pagina's, gericht op jonge kinderen en geschreven in het Nederlands. Met het ISBN 9789083145709 biedt dit boek een speelse en leerzame introductie tot de kerkdienst.
Het Verhaal en de Thema's
In dit betoverende boekje nemen Siep het schaap en zijn dierenvrienden kinderen mee naar de kerkdienst van dominee Beer. Centraal in het verhaal staan de thema's vriendschap en saamhorigheid. Het boek biedt jonge kinderen een kijk op wat er tijdens een kerkdienst gebeurt, met prachtige illustraties en eenvoudig te begrijpen teksten. Dit maakt het ideaal voor peuters en kleuters die nieuwsgierig zijn naar de wereld om hen heen.
Het boek draait om gemeenschap en religie en helpt kinderen de betekenis van een kerkdienst te begrijpen. De schuingedrukte woorden in de tekst zijn speciaal geselecteerd om de woordenschat van jonge lezers te verrijken. Het valt onder de genres kinderboeken en educatieve literatuur en is perfect voor voorleesmomenten. De kleurrijke platen prikkelen de verbeelding en maken het verhaal levendig, terwijl de eenvoudige zinnen de leeservaring toegankelijk maken voor de jongste lezers.
Siep het schaap en zijn vrienden laten zien hoe belangrijk het is om samen te komen en elkaar te ondersteunen. Het boek is niet alleen een verhaal, maar ook een waardevolle bron van kennis en begrip voor kinderen. Het is een prachtige aanvulling op elke kinderboekenbibliotheek en zal zeker een glimlach op het gezicht van je kind toveren.
De Uitdaging van Kinderen in de Kerkdienst
Er is een bredere discussie over de betrokkenheid van kinderen bij kerkdiensten, zoals geschetst door de ervaringen van een vader. Hij constateert dat kinderen zich soms meegesleept voelen naar de kerk en dat de prediking niet altijd aansluit bij hun belevingswereld. De vader deelt zijn frustratie dat preken vaak te theoretisch zijn en geen directe boodschap voor kinderen bevatten, waardoor ze afhaken en de dienst als een vulling voor de lege kerkbanken ervaren.
Een andere predikant, ds. A.J. Gunst, benadrukt al langer het belang van een preek die de hele gemeente aanspreekt, inclusief jongeren. Hij stelt dat de jeugd wordt opgeroepen om hun beste tijd aan Koning Jezus te geven en dat predikanten achteraf hun preken moeten evalueren om te zien of er een boodschap voor jongeren in zit.
Uit onderzoek van Martijn Zandee blijkt dat een aanzienlijk deel van de jongeren uit de Gereformeerde Gemeenten zich niet vaak aangesproken voelt in een preek. Veertig procent voelt zich soms aangesproken. Martijn Zandee merkt op dat veel jongeren vinden dat er geen aansluiting is bij hun belevingswereld. Hij stelt dat de Bijbelse boodschap relevant is voor iedereen, en dat het de taak van de predikant is om die boodschap zo te formuleren dat jongeren ervan overtuigd raken dat deze ook relevant is voor hen. Het negeren van jongeren in de preek is een gemiste kans.
Sommige predikanten doen duidelijk moeite om jongeren direct aan te spreken, bijvoorbeeld door aansprekende voorbeelden te gebruiken. Echter, na een paar zinnen vervallen ze soms weer in moeilijk taalgebruik. Hoewel de Heilige Geest ook door een moeilijke preek kan werken, is het voor de jeugd belangrijk om eenvoudig uitgelegd te krijgen. Jezus nam kinderen in zijn armen en nam het de discipelen kwalijk dat zij hen tegenhielden. Dit benadrukt het belang van het serieus nemen van kinderen binnen het geloof.
De Rol van Kindernevendienst en Kindermomenten
De kindernevendienst wordt gezien als een waardevolle plek om een bijbelverhaal te vertellen, te bespreken en te verwerken op een manier die past bij kinderen. Het is een dienst naast of tijdens de eredienst, speciaal voor kinderen die de preek op een eigen, passende en ontdekkende manier mee kunnen krijgen. Er zijn diverse methodes beschikbaar voor de invulling, maar ook werken zonder methode is mogelijk. Kindernevendienst wordt doorgaans georganiseerd voor kinderen van de basisschoolleeftijd.
Verschillende Benaderingen voor Kindernevendienst
* Weinig kinderen en/of jongeren: In dit geval kan intergeneratief werken, waarbij verschillende generaties samen aan de slag gaan, een optie zijn. Ook met één kind kan kindernevendienst gehouden worden. Het is belangrijk om vol te houden en oog te hebben voor de kinderen die er wél zijn.* Ongeveer 15 kinderen en/of jongeren: De kindernevendienst kan voor alle kinderen in alle leeftijden worden gehouden, met variatie om tegemoet te komen aan de verschillende leeftijden. Tieners kunnen eventueel helpen, zodat er onderscheid is tussen kinderen en tieners.* Veel kinderen en jongeren: Dit biedt kansen om kinderen met leeftijdsgenoten te laten zijn. De kinderen kunnen worden opgesplitst op basis van leeftijd, waarbij het verhaal en de verwerking worden aangepast aan de ontwikkeling van de kinderen.Overleg met de predikant bij de voorbereiding van de kindernevendienst is aan te raden. Het is goed om aan te sluiten bij het thema en/of bijbelverhaal dat in de eredienst wordt behandeld. Verbindingen kunnen ook gelegd worden buiten de diensten, zoals in jeugdclubs of gespreksgroepen.
Er zijn diverse kindernevendienstmethodes beschikbaar, zoals Bijbel Basics (waarin kindernevendienstleiders en kinderen gelijkwaardige gesprekspartners zijn) en Vertel het maar (met bijbelmateriaal dat aansluit bij het oecumenisch leesrooster).
Het kindermoment in de kerkdienst is een moment van interactie tussen predikant of kinderleider en de kinderen, vaak een van de weinige momenten waarop kinderen echt deel zijn van de eredienst. Dit moment is geschikt voor kinderen tussen 3 en 12 jaar.
Vormen van Kindermomenten
* Interactie en Vorm: De vorm van het kindermoment is cruciaal en moet aansluiten bij de leeftijdsfase en leerstijl van de kinderen (hoofd, hart, handen). Dit kan variëren van vragen stellen tot quizzes, spelletjes of proefjes.* Betrokkenheid van de Gemeente: Bij weinig kinderen kan het kindermoment een moment voor de hele gemeente zijn, bijvoorbeeld door het vertellen van een verhaal met meerdere lagen of door kinderen hun favoriete liedjes te laten kiezen.* Actieve Deelname: Kinderen kunnen actief worden ingezet op verschillende plekken in de dienst, zoals het aansteken van de kaars, collecteren, of het uitspreken van het gebed over de gaven. Het betrekken van kinderen bij de voorbereiding van deze momenten is waardevol.* Zintuiglijke Ervaring: Maak het kindermoment zintuiglijk en laat kinderen iets doen in plaats van alleen luisteren.* Na de Dienst: Het kindermoment hoeft niet alleen tijdens de dienst plaats te vinden. Ook na de dienst, bijvoorbeeld tijdens de koffie of thuis in het gezin, kunnen kinderen merken dat ze deel zijn van de kerk.Oppasdienst is er voor kinderen van 0 tot 4 jaar, en basiscatechese voor kinderen in groep 7 en 8 van de basisschool om God te leren kennen door de Bijbel heen.
Praktische Adviezen voor Christelijke Opvoeding
Er is een boek dat praktische adviezen biedt met betrekking tot een christelijke opvoeding in het gezin, de kerk en op school. Voor ouders worden onderwerpen als het krijgen van kinderen, de doop, gebed in het gezin, Bijbelgebruik, het vieren van Gods dag, zang en muziek in het gezin en mediagebruik behandeld. Voor ambtsdragers en jeugdwerkleiders zijn er aandachtspunten over de plaats van onderwijs, catechese, huisbezoek en preekbespreking. Voor het schoolleven wordt aandacht besteed aan docenten, de band tussen kerk en school, en godsdienstonderwijs.
Dit boek is bedoeld als handreiking om de dagelijkse opvoedingspraktijk op Bijbelse wijze te beoefenen.