Herdenking van het Verdwijnen van Dubbeldam als Zelfstandige Gemeente
Op 30 juni en 1 juli 2020 werd stilgestaan bij het historische feit dat de zelfstandige gemeente Dubbeldam vijftig jaar eerder ophield te bestaan. Op dinsdag 30 juni 2020, de dag dat Dubbeldam nog zelfstandig was, vond om 12 uur een plechtigheid plaats op het Damplein. De volgende dag, op 1 juli 2020, werd om 15 uur in het Dordtse Stadskantoor een expositie over Dubbeldam geopend.
In 1970 annexeerde de stad Dordrecht de kleinere plaats Dubbeldam om ruimte te creëren voor eigen ontwikkeling op het eiland. De laatste burgemeester van Dubbeldam, Jan Pieter Matthijs Beelaerts van Emmichoven, stond pal voor zijn gemeenschap. Net als veel Dubbeldammers had hij moeite met de overname door de grotere stad, die slechts een klein deel van het eiland bezat. De gemeente hechtte veel waarde aan het behoud van haar eigen identiteit en de verbinding die daarin lag. Het actieve verenigingsleven was een bron van trots.
De eigen identiteit van Dubbeldam werd enkele dagen voor de overgang naar het Dordtse bestuur nogmaals bevestigd. Op 26 juni 1970 trokken Dubbeldamse verenigingen, schoolkinderen en burgers in een feestelijk defilé langs hun eigen gemeentehuis aan de Dubbelsteynlaan.
Nostalgie en Erkenning: Het Kombord en de Dubbeldamse Vlag
Oude emoties en nostalgie kwamen naar boven toen in 2014 op het Damplein, het hart van Dubbeldam, een kombord werd geplaatst. Bij dit kombord zal op dinsdag 30 juni 2020 aandacht worden besteed aan het feit dat Dubbeldam precies vijftig jaar geleden op die dag nog een zelfstandige gemeente was.
Fotograaf Wim van de Pol en journalist Hans Berrevoets, die in 2014 betrokken waren bij de plaatsing van het eerste kombord, vinden de herdenking passend. Hans Berrevoets, die de plechtigheid op 30 juni zal presenteren, heeft een persoonlijke band met de geschiedenis van Dubbeldam. Zijn overgrootouders woonden en werkten er op een stoomgemaal, zijn oud-tante had verkering met de latere wethouder Jas, en zijn oud-oom Ad van Wamelen zat voor de VVD in de laatste gemeenteraad van Dubbeldam. Berrevoets benadrukt dat een persoonlijke geschiedenis met een buurt, wijk of stad rijke mogelijkheden biedt om gemeenschapszin te oefenen.
De gemeente Dubbeldam hield op te bestaan op 30 juni 1970 om 24.00 uur. Vanaf 1 juli 1970, 00.00 uur, werd burgemeester mr. J.J. van der Lee ook de burgemeester van de Dubbeldammers. Daarom was er op woensdag 1 juli 2020 vanaf 15 uur een plechtigheid in het Stadskantoor, waar wethouder Piet H. Sleeking, zelf een Dubbeldammer, een foto-expositie opende. Deze expositie, samengesteld door fotograaf Wim van de Pol met medewerking van Ed Kruithof, Piet Bijl en drukkerij RAD, focust op 'toen en nu' en voedt herinneringen.
Berrevoets en Van de Pol vinden het tevens een teken van gemeenschapszin dat op 1 juli de Dordtse en Dubbeldamse vlag samen wapperen op het Stadhuis van Dordrecht. Zij zien dit als een erkenning van de historie en een uiting van eenheid in verscheidenheid op het eiland waar men samenleeft.
De Hersteld Hervormde Kerk: Ontstaan en Ontwikkeling
De Hersteld Hervormde Kerk (HHK) is een Nederlands kerkgenootschap dat ontstond uit leden van de Nederlandse Hervormde Kerk die vanwege gewetensbezwaren niet wilden fuseren met de Gereformeerde Kerken en de Evangelisch-Lutherse Kerk. Deze fusie resulteerde op 1 mei 2004 in de Protestantse Kerk in Nederland (PKN).
De gewetensbezwaren van de HHK-leden waren geworteld in inhoudelijke problemen met de koers van de PKN en haar neiging tot verruiming. Tot de HHK behoren voornamelijk gemeenten die voorheen tot de orthodox-hervormde richtingen binnen de Gereformeerde Bond en Het Gekrookte Riet werden gerekend.
De fusie van de Nederlandse Hervormde Kerk, de Gereformeerde Kerken in Nederland en de Evangelisch-Lutherse Kerk op 1 mei 2004, het slotstuk van het Samen op Weg-proces, stuitte op aanzienlijk verzet. Tienduizenden leden van de Nederlandse Hervormde Kerk konden zich vanwege gewetensbezwaren niet aansluiten bij de PKN. Het belangrijkste struikelblok was de aanvaarding van de belijdenisgeschriften van de Evangelische-Lutherse Kerk en de Concordie van Leuenberg en de Theologische verklaring van Barmen.
De gewetensbezwaarde leden organiseerden eigen diensten op de zondag na de fusie. Sommige gemeenten scheurden af, terwijl andere gemeenten, zoals Staphorst en Maartensdijk, helemaal niet meegingen in de kerkenfusie. In plaatsen waar hervormde gemeenten scheurden, moest het kerkelijk leven opnieuw worden georganiseerd. Veel van deze gemeenten kerkten in noodlocaties zoals sportzalen en buurthuizen. Er ontstonden diverse rechtszaken over de verdeling van kerkelijke goederen met het deel van de vroegere gemeente dat bij de PKN bleef. Overeenkomsten werden gesloten met de afzonderlijke gemeenten via bemiddeling van de Commissie van Bijzondere Zorg van de PKN, hoewel dit niet overal even soepel verliep.
Structuur en Ontwikkeling van de HHK
Een van de eerste zaken die na de kerkenfusie werden geregeld, was de oprichting van het Hersteld Hervormd Seminarie, dat in 2005 aan de Vrije Universiteit startte. Ook werd de Hersteld Hervormde Jongeren Organisatie opgericht en verscheen er een eigen kerkblad, het Hervormd Kerkblad. Een kerkelijke structuur met kerkorde, classes en synode werd ingesteld.
In 2006 besloot de synode van de HHK de naam "Hersteld Nederlands Hervormde Kerk" te gaan gebruiken, hoewel in 2004 was afgesproken de naam "Hersteld Hervormde Kerk" te hanteren. Het gerechtshof in Arnhem oordeelde op 15 mei 2006 dat de Hersteld Hervormde Kerk gebonden is aan de overeenkomst die zij op 31 augustus 2004 sloot met de Protestantse Kerk in Nederland over de naamgeving.
Diverse zogenaamde vrije gemeenten sloten zich aan bij het nieuwe kerkverband, onder meer in Alblasserdam, Rotterdam-Kralingseveer, Waddinxveen en Schiedam. Sinds 2006 ondersteunt de Hersteld Hervormde Kerk de Reformed Presbyterian Church of Malawi.
Ds. C.J.P. van der Bas geeft theologisch onderwijs aan studenten en ouderlingen en adviseert gemeenten. In 2011 werd ds. Len Ruijgrok preses en ds. Ronnie Mulder scriba van de generale synode van de HHK. Nieuwe kwesties kwamen op de voorgrond, zoals het gebruik van de Herziene Statenvertaling in sommige gemeenten.
Ongeveer tien jaar na de oprichting was het kerkelijk leven op veel plaatsen genormaliseerd, hoewel de pijn van de scheuring nog niet overal was verdwenen. Op veel plaatsen zijn nieuwe kerkgebouwen verrezen, terwijl enkele gemeenten nog gebruikmaken van noodlocaties. Op 14 augustus 2012 voegde een Canadese gemeente zich bij de Hersteld Hervormde Kerk.
Sinds de oprichting van de HHK zijn er predikanten overgestapt naar de PKN en vice versa. Ds. M. Klaassen stapte eind 2022 over van de PKN naar de HHK.
Liturgie, Politiek en Huisvesting
Liturgisch wordt in bijna alle Hersteld Hervormde Gemeenten tijdens de kerkdienst gelezen uit de Statenvertaling, en in een aantal gemeenten uit de Herziene Statenvertaling. Gezongen wordt er uit de psalmberijming van 1773 en de twaalf gezangen.
Politiek gezien gaat de voorkeur van de meeste leden van de Hersteld Hervormde Kerk uit naar de SGP en in mindere mate de ChristenUnie. De gemeenten liggen voornamelijk in de Bijbelgordel, een gebied dat dwars door Nederland loopt.
De huisvesting van de Hersteld Hervormde gemeenten is grofweg in drieën te delen: gemeenten die de dorpskerk in eigendom of gebruik hebben, gemeenten die gebruikmaken van tijdelijke huisvesting, en gemeenten die een nieuw of verbouwd gebouw hebben.
Het aantal leden in Nederland bedroeg op 31 december 2024 61.310 personen. Op 31 december 2021 telde de Hersteld Hervormde Kerk 60.159 leden, met 119 gemeenten en 72 dienstdoende predikanten.
Ds. B.A. Dubbeldam: Een Leven in Dienst van de Kerk
Op 7 juli 2021 overleed ds. B.A. Dubbeldam, emeritus predikant binnen de Hersteld Hervormde Kerk. Bastiaan Adrianus Dubbeldam werd geboren op 11 mei 1940 in Zuid-Beijerland. Hij werd in 1974 hervormd predikant in Parrega-Hieslum, gevolgd door predikantschap in Lage Zwaluwe (1979), Zwammerdam (1990) en Twijzelerheide (1996). Ds. Dubbeldam ging in 2005 met emeritaat en sloot zich in 2006 aan bij de Hersteld Hervormde Kerk.