De Vrije Evangelische Gemeenten (VEG) zijn ontstaan in het midden van de negentiende eeuw. Verschillende factoren speelden hierbij een rol: er was een verlangen naar meer aandacht voor zending, een wens om overheidsbemoeienis met de kerk te vermijden, en er was angst voor vrijzinnige invloeden binnen de kerk. In 1881 verenigden vijf van deze gemeenten zich in een Bond.
De Rol van de Lokale Gemeente en Samenwerking
Binnen de Vrije Evangelische Gemeenten wordt veel waarde gehecht aan de plaatselijke gemeente, waar het hart van de kerk klopt. De directe omgeving wordt gezien als de primaire plek om zich in te zetten voor het Koninkrijk van God. Tegelijkertijd is er het besef dat men niet compleet is zonder de ander, en daarom worden diverse zaken gezamenlijk ondernomen. Dit omvat activiteiten zoals zending en diaconaat, kerkelijke opleiding, toerusting en de zorg voor voorgangers. Deze samenwerking is essentieel om van elkaar te leren en gezamenlijk te opereren.
Persoonlijk Geloof en Verantwoordelijkheid
Een centraal kenmerk van de gemeente is het persoonlijk geloof. Lidmaatschap is geen vanzelfsprekendheid. Na de kinderdoop is er een moment waarop men, geraakt door het evangelie van Jezus Christus, er bewust voor kiest om bij de gemeente te horen en zijn of haar geloof in God belijdt. Aangezien Jezus Christus het Hoofd van de gemeente is, brengt dit een persoonlijke verantwoordelijkheid met zich mee. De gemeente fungeert als een gemeenschap die individuen hierin bemoedigt en ondersteunt, en waar men de eigen gaven en talenten kan inbrengen.
God roept ieder mens op om het geloof om te zetten in dagelijks handelen. In de gemeente spelen rang, stand of afkomst geen rol bij het werk dat namens God wordt verricht. Huidskleur is niet bepalend, en mannen en vrouwen worden als gelijkwaardig beschouwd. Vanuit het principe van het algemeen priesterschap van gelovigen is iedereen even belangrijk. Voor specifieke ambten en functies worden mensen uit het midden van de gemeente gekozen, zoals ouderling en diaken, wier ambt uitoefening gebonden is aan en plaatsvindt onder verantwoordelijkheid van de gemeente.
Geloof als Beweging en Nieuwe Vormen van Belijden
Geloven wordt gezien als een voortdurend proces van beweging, waarbij de context van iemands leven het geloof kleurt. Elke geloofsbelijdenis is een momentopname, en een geschreven belijdenis heeft nooit het laatste woord. God leidt gelovigen door de Heilige Geest telkens weer tot nieuwe vormen van belijden. De Bijbel daagt uit om dagelijks na te denken over de betekenis van het geloof. Dit proces beperkt zich niet tot de Vrije Evangelische Gemeenten; wereldwijd zijn geloofsgemeenschappen en kerken actief bezig om het evangelie zichtbaar te maken. Gemeenten en kerken hebben elkaar nodig, omdat het werkveld te groot en veelzijdig is om alleen te bewerken, zowel plaatselijk, landelijk als internationaal.
Wat betekent 'evangelisch' nou precies?
Kenmerken van een Bijbelgetrouwe Gemeente
Er bestaan diverse opvattingen over de kenmerken van een gemeente. Een Bijbelgetrouwe gemeente wordt gekenmerkt door zeven Bijbelse principes:
1. Gegrond op het Woord van God
Een Bijbelgetrouwe gemeente is fundamenteel gegrond op het Woord van God. Zonder dit Woord is het onmogelijk om iets te definiëren of te toetsen. Wanneer het Woord van God wordt genegeerd, nemen menselijke stemmen het over. De Bijbel is niet zomaar een inspirerend boek, maar het spreken van de levende God. Een gemeente die God wil eren, buigt onder het Woord en voegt er niets aan toe of neemt er niets van af. De prediking is verklarend en getrouw aan de tekst, en de eredienst wordt gevormd door Gods openbaring, niet door menselijke voorkeur. Hoewel geen enkele gemeente volmaakt is, biedt het Woord van God een objectieve norm waartoe men zich richt.
2. Christus als Hoofd en Middelpunt
Christus Zelf is het Hoofd en middelpunt van de gemeente. Dit is meer dan een theoretische belijdenis; Christus bezit alle autoriteit en alles draait om Hem. Hij is de bron waaruit de gemeente leeft en bepaalt de richting en inhoud. Zijn Woord is gezaghebbend en normatief voor leer en praktijk. De persoon en het werk van Christus staan centraal in prediking, aanbidding en gemeenteactiviteiten, waarbij Zijn verzoeningswerk door sterven en opstanding voortdurend het hart van het Evangelie vormt. Een Bijbelgetrouwe gemeente onderscheidt zich van gemeenten die mensgerichte doelen nastreven, zoals populariteit of succes, door zich voortdurend te toetsen aan Zijn Woord.
3. Levend door de Heilige Geest
Een Bijbelgetrouwe gemeente is levend door de Heilige Geest. Het geestelijk leven komt voort uit het vernieuwende en heiligende werk van Gods Geest, niet uit menselijke inspanning. De Heilige Geest leidt de auteurs van de Schrift en brengt duidelijke, Bijbelse vrucht voort in een gemeente, zoals liefde, blijdschap en geduld. Deze kenmerken zijn een betrouwbaar bewijs dat de gemeente door de Geest geleid wordt. De Geest stelt zichzelf nooit centraal, maar verheerlijkt altijd Christus.
4. Een Biddende Gemeente
De gemeente is biddend, niet uit gewoonte, maar als uiting van voortdurende afhankelijkheid van God. Gebed is de weg van gemeenschap met de Vader, door de Zoon, in de kracht van de Heilige Geest. Het is zowel een opdracht als een voorrecht, en biedt de mogelijkheid om met vrijmoedigheid te naderen tot de troon van genade.
5. Ware Aanbidding
In de aanbidding zoekt de gemeente niet de beleving, maar de waarheid. Ware aanbidding komt voort uit het vernieuwde hart, geleid door de Heilige Geest. Een Bijbelgetrouwe gemeente maakt onderscheid tussen ware en valse aanbidding, waarbij de laatste vaak gericht is op gevoel, expressie of sfeer, en niet op Gods eer.
6. Heilige en Liefdevolle Gemeenschap
Een cruciaal kenmerk is een heilige en liefdevolle gemeenschap. Ware gemeenschap vindt haar oorsprong in de gemeenschap met God Zelf, gegrond in het verzoeningswerk van Christus en gevormd door de Heilige Geest. Heiligheid betekent afzondering van zonde en toewijding aan God, gedragen door de liefde die God in de harten uitstort. Liefde zonder heiligheid wordt toegeeflijkheid, en heiligheid zonder liefde wordt hardheid. Echte gemeenschap impliceert een leven van openheid, bekering, eerlijkheid en verzoening. Dit is ook een dienende gemeenschap, waar de houding van nederigheid, zelfverloochening en oprechte zorg centraal staat.
7. Hoopvol en Waakzaam
Een Bijbelgetrouwe gemeente is hoopvol en waakzaam. Hoopvol leven betekent leven met een open blik naar de toekomst van God, gebaseerd op Zijn beloften en de opstanding van Christus. Deze hoop roept niet op tot passiviteit, maar tot heiliging, volharding en toewijding. Waakzaamheid is een geestelijke alertheid, gevoed door Gods Woord en levend in gebed, geen angstige bezorgdheid. Het herkennen van een Bijbelgetrouwe gemeente vereist geestelijk onderscheidingsvermogen, waarbij men zich afvraagt of wat geleerd, geleefd en nagestreefd wordt overeenstemt met de Schrift, Christus centraal staat, en of er gepredikt en onderwezen wordt in afhankelijkheid van Gods Geest.
De Evangelische Beweging
Het evangelisch christendom is een stroming binnen het orthodox-protestantisme, ontstaan uit de opwekkingsbewegingen in Amerika en Engeland in de 18e en 19e eeuw. Wereldwijd wordt deze stroming gekenmerkt door een accent op de persoonlijke relatie met God en Jezus Christus, de wedergeboorte door de Heilige Geest en het uitdragen van het evangelie. Belijdenisgeschriften zijn minder belangrijk, en in samenkomsten ligt de nadruk op lof- en aanbiddingsliederen. Evangelischen hechten minder aan kerkgebouwen dan bijvoorbeeld hervormden en gereformeerden.
In Nederland wordt meestal de term 'evangelische beweging' gebruikt. Het woord 'evangelisch' staat voor 'het Evangelie centraal stellend'. 'Evangelie' betekent volgens de evangelicals: "Wie Jezus gelooft en navolgt, is gered". In het evangelicalisme is de persoonlijke band met Jezus allesbepalend voor het bereiken van geluk, hier en in het hiernamaals. Hoewel de christelijke gemeenschap van groot belang is, komt het lidmaatschap van een kerk bij de evangelicalen toch op de tweede plaats, omdat de persoonlijke ervaring van Christus' Verlossing centraal staat. Het evangelicalisme is dus geen kerkelijke stroming, maar een geloofsstroming.
De term 'evangelisch' kan voor misverstanden zorgen, omdat het ook gebruikt wordt voor een bredere groep. De term 'evangelicaal' wordt vooral gebruikt in kringen die sterk beïnvloed worden vanuit de Angelsaksische wereld en hanteren vaak een strengere definitie. Kerken die tot de evangelische beweging gerekend worden, zijn onder andere baptistenkerken, pinkstergemeenten, Leger des Heils en diverse evangelische gemeenten. De eerste gemeenten en groepen ontstonden in Nederland aan het begin van de twintigste eeuw, na zendingswerk van Amerikaanse evangelisten. De echte groei kwam echter in de jaren zeventig en tachtig, mede door de Evangelische Omroep en de Evangelische Hogeschool.
De Nederlandse variant van het evangelische christendom profileerde zich in de jaren zeventig als een tegenbeweging tegen de ontwikkelingen in traditionele kerken. De middenmoot van de Hervormde Kerk en de Gereformeerde Kerken voeren een minder orthodoxe koers, waarop vanuit evangelische hoek felle kritiek werd geuit. In de Verenigde Staten heeft het evangelisch christendom verbindingen met christelijk rechts en het neoconservatisme, waarbij veel evangelicale christenen de Republikeinse partij steunen. In Nederland en België is dit minder duidelijk. Evangelische christenen leggen grote nadruk op het belang van het gezin en wijzen veelal homoseksualiteit en abortus af. De afwijzing van de zogenaamde vervangingstheologie, die de christelijke kerk als vervanging van het jodendom ziet, hangt samen met de opvatting dat de eindtijd nabij is. In het Israëlisch-Palestijnse conflict steunen evangelische christenen veelal Israël.
Het is lastig om een duidelijke omschrijving te geven van de evangelische leerstellingen. De evangelische beweging wordt niet zozeer gekenmerkt door een gemeenschappelijke theologie, maar veeleer door een gemeenschappelijke geloofsbeleving en liedcultuur. De leerstellingen worden vaak niet geëxpliciteerd, maar in de beleving en liederen ligt een impliciete overtuiging verscholen.
Kernovertuigingen van het Evangelisch Christendom:
- Autoriteit van de Schrift: De Bijbel wordt genomen zoals deze van zichzelf getuigt in 2 Timoteüs 3:16-17, als door God ingegeven en inspiratie door de Heilige Geest, met goddelijk gezag als Woord van God en norm voor verleden, heden en toekomst.
- Jezus Christus: Hij is de eeuwige Zoon van God die in menselijke vorm op aarde verscheen om eenieder die op Hem zijn geloof bouwt te verlossen van de zonde en te belonen met een eeuwig leven bij God. Hij is Heer en Heiland.
- Werking van de Heilige Geest: Naast de autoriteit van de Schrift en de majesteit van Christus wordt de werking van de Heilige Geest onderstreept, zowel in het persoonlijk leven als in de gemeente.
- Persoonlijk Geloof en Bekering: Er wordt belang gehecht aan een levend en persoonlijk geloof. God vraagt van ons een persoonlijke bekering: dat we ons leven aan Hem toevertrouwen en dat we met Hem een levende relatie aangaan.
- Evangelisatie: De overtuiging dat zonde scheiding maakt tussen God en de mens, en dat we van zonden kunnen worden bevrijd door overgave aan de verlossing van Christus, is een drijfveer voor evangelisatie.
- Gemeenschap: Het christelijk geloof is geen individueel gebeuren. De gemeenschap met andere christenen is van levensbelang, omdat zij het lichaam van Christus vormen.
Evangelische Gemeente De Deur is onderdeel van de Christian Fellowship Ministries (CFM). Wereldwijd zijn er ongeveer 4000 kerken in meer dan 150 landen. In Nederland heten de kerken "Evangelie Gemeente De Deur". Hun visie is gericht op het bereiken van mensen met het evangelie, nationaal en internationaal. De prediking is gericht op het in contact brengen van mensen met God. Zij geloven in de levende God, een drie-éénheid (Vader, Zoon, Heilige Geest), en dat God de aarde in zes dagen heeft geschapen. Jezus Christus is de eniggeboren Zoon van God, die stierf voor de vergeving van zonden en genezing, en opstond uit de dood. Bekering en geloof in Jezus Christus leiden tot eeuwig leven. Iedere volgeling van Jezus moet in water gedoopt worden en geloven in de doop met de Heilige Geest, die zich onder andere uit in spreken in nieuwe tongen. Naast tongentaal zijn er andere gaven van de Heilige Geest, zoals profetie of vertolking, die God geeft aan wie Hij wil.
De oorsprong van de Christian Fellowship Ministries (CFM) ligt bij Wayman Mitchell, geboren in 1929. Na persoonlijke worstelingen en een diepgaande geloofservaring, begon Mitchell een beweging die zich richtte op het uitdragen van het evangelie en het stichten van nieuwe kerken. Dit leidde tot de vorming van de beweging die zich later ontwikkelde tot de Christian Fellowship Ministries, met een focus op het trainen van leiders en het uitzenden van echtparen om nieuwe kerken te stichten.
tags: #evangelische #gemeente #kenmerk