Hoewel een viertal burgerlijke gemeentes (Zevenhuizen, Moerkapelle, Nieuwerkerk a/d IJssel en Moordrecht) zijn gefuseerd tot de gemeente Zuidplas, zijn de kerkelijke grenzen niet gewijzigd. De Hervormde gemeente te Zevenhuizen bestaat uit twee wijkgemeenten: de wijkgemeente ‘Dorp en Oud Verlaat’, met de Dorpskerk in het centrum van Zevenhuizen en de Kapel in de buurtschap Oud Verlaat. De Dorpskerk is een gemeente die een lange historie heeft en wordt omschreven als een actieve en qua samenstelling heel brede gemeente. De Kapel in Oud Verlaat is een kleine en hechte gemeenschap die voornamelijk bestaat uit de bewoners van deze buurtschap. Tot januari 2002 werd deze kapel beheerd door een evangelisatievereniging.
De Ontwikkeling van Nesselande
De wijk ‘Kerk in Nesselande’ staat sinds 2003 onder de zorg van een eigen wijkkerkenraad met ds. Marien Kollenstaart uit Ottoland als voorganger. Hoewel deze (nieuwbouw)wijk onderdeel is van de burgerlijke gemeente Rotterdam, behoort zij kerkelijk tot de Hervormde gemeente te Zevenhuizen. Na ruim 10 jaar is er een bloeiende gemeente ontstaan die ’s zondags bijeenkomt in de Brede School.
De wijk ‘Dorp en Oud Verlaat’ telt momenteel 1666 leden, waarvan er 652 belijdend lid zijn en 1.014 geregistreerd staan als dooplid. Dit resulteert in 896 pastorale eenheden. Daarnaast leven 253 mensen met de gemeente mee als ‘blijkgever van verbondenheid’ of als ‘meegeregistreerde’ (opgave per 31 december).
De kerkenraad geeft leiding aan het geheel van de gemeente. De ouderlingen behartigen het geestelijk welzijn van de gemeente. Uitgangspunt voor het diaconaat is het dienend bezig zijn in deze wereld, zoals Christus gekomen is om te dienen. Hij koos voor en bevond zich altijd tussen de (kans)armen, de verdrukten in de samenleving. De taak van het college van ouderling-kerkrentmeesters is het behartigen van de stoffelijke belangen van de gemeente, voor zover niet van diaconale aard.
Met de groei van Nesselande ontstond in 2003 de wens vanuit de Hervormde Gemeente Zevenhuizen een gemeente te bouwen in Nesselande. Inmiddels zijn we een zelfstandige en bloeiende wijkgemeente van de Hervormde Gemeente Zevenhuizen met een eigen kerkenraad. Het logo van de kerk in Nesselande is een veelzeggend plaatje: twee muren en een dak. Geen drempel of deur. In een half open cirkel staan allerlei mensen. Dat is precies wat we beogen: we willen een open, uitnodigende gemeenschap zijn, voor alle bewoners van de wijk en omliggende gemeenten. Op het plaatje is een bont gezelschap te zien: ouderen, jongeren, sommigen lopen samen op, anderen staan wat aan de rand.
Historische Context van de Prins Alexanderpolder
Ten noorden van Rotterdam werden tussen 1865 en 1874 veertien veenplassen drooggelegd, samen de Prins Alexanderpolder genoemd; een van de veertien was de Zuidplaspolder, waar jarenlang het laagste punt van Nederland lag. De Noordplas werd als enige niet drooggelegd, omdat het de diepste van de vijftien plassen was én omdat er enkele fabrieken en woningen op de oever stonden.
Oorspronkelijk was de bedoeling de polders te gebruiken voor landbouw, maar het duurde niet lang of de grond werd als tuinbouwgebied in gebruik genomen. Rotterdam zat namelijk vol. De eerste woonwijk was het Lage Land, waar op 24 september 1961 met de woningbouw begonnen werd. Na de beslissing - in 1961 - om in de Prins Alexanderpolder woningen te bouwen duurde het even voor de eerste bewoners zich lieten zien, maar in 1963 was het zover. Voor velen was het een verademing eindelijk in de ruimte te wonen in plaats van ‘vierhoog achter’ in de drukke stad (soms inwonend bij de ouders). Er kwamen trouwens niet alleen gezinnen naar het nieuwe land, ook voor ouderen moest gebouwd worden.
De Gereformeerde Kerk te Rotterdam-Alexanderstad
Vanuit De Gereformeerde Kerk te Kralingen werd op 2 oktober 1965 De Gereformeerde Kerk te Rotterdam-Alexanderstad geïnstitueerd. In die tijd was ook ds. J. Ytsma (1923-2004) aan de Gereformeerde Kerk te Kralingen verbonden. Hij was er predikant van 1962 tot 1965, precies de tijd dat de stormloop op de Alexanderpolder begon. Al spoedig constateerde hij: “Aan de lopende band trokken hele gezinnen weg uit de verouderde woningen van Kralingen naar de nieuwbouw van vooral de Alexanderpolder. Toen deze polder bouwrijp was en de eerste woningen beschikbaar kwamen, begon de uittocht uit Kralingen pas goed op gang te komen. Ook ouderen trokken na de stichting van De Burcht naar de polder.”
Ds. Ytsma beschreef de situatie van ouderen: “Op het eerste gezicht was het gewoon een treurige zaak. Maar wie van nabij wist hoe oncomfortabel de ouderen erbij zaten, in woningen die ze soms zestig jaar geleden betrokken hadden, en waarin alles bij het oude was gebleven… Een bedompt alkoof-slaapkamertje was heel gewoon. En dan de steile trap waarlangs kolenbak en vuilnisvat moesten worden op- en afgesleept”. De kerkenraad van Kralingen remde de verhuisplannen dan ook niet af als hun om raad gevraagd werd. Al die mensen moesten in het maagdelijke gebied natuurlijk naar de kerk kunnen! Het was voor de polderbewoners in de praktijk echter problematisch om daar te (blijven) kerken. Er moest in de Alexanderpolder een eigen kerk komen!
Ds. Ytsma kreeg de opdracht om - behalve zijn Kralingse Middenwijk - de kerkelijke opbouw in de polder te begeleiden. “In het begin was dat echt polderwerk, waarbij je het beste je laarzen kon gebruiken. Langzamerhand werd het allemaal wat geciviliseerder en begon het duidelijk te worden dat de ‘dochter’ snel bezig was de ‘moeder’ boven het hoofd te groeien. Maar met wat een elan gingen de Kralingers er tegenaan om dit kerkwerk buiten de eigen grenzen te behartigen.”
Intussen was voor iedereen duidelijk dat de volstromende Alexanderpolder zelfstandig kerkelijk leven zou en moest krijgen. Vandaar dat men besloot De Gereformeerde Kerk te Rotterdam-Alexanderstad te institueren, onder leiding van de kerkenraad van gereformeerd Kralingen. Dit gedenkwaardige feit vond op zaterdag 2 oktober 1965 plaats.
De Vroege Kerkdiensten en de Bouw van de Verrijzeniskerk
Vandaar dat besloten werd de eerste gereformeerde kerkdiensten in de school aan de Van Bassenstraat te houden. Maar omdat het ledental snel groeide werd enige tijd uitgeweken naar de houten kapel van de hervormden, die in de Berlagestraat stond in afwachting van het gereedkomen van de hervormde Immanuëlkerk. Toen het zover was kon de hervormde kapel niet meer voor gereformeerde kerkdiensten gebruikt worden en werden de diensten gehouden in de rooms-katholieke St. Caeciliakapel. En omdat de Gereformeerde Kerk te Alexanderstad de neiging had gewoon door te groeien en men langzaam maar zeker uit de Caeciliakapel groeide, werd het zó geregeld dat de kerkgangers die daar geen zitplaats meer konden vinden, per auto ijlings naar de kerk van Kralingen gereden werden! Ook een kantinekeet in de Van Bassenstraat bood uitkomst. De kerkelijke gemeente breidde zich ook door veel geboorten voortdurend uit. En die kinderen moesten gedoopt worden. Dat gebeurde overigens in Alexanderpolder al vóórdat de Gereformeerde Kerk geïnstitueerd was.
In augustus 1965 werd een beroep uitgebracht op ds. P. Riemersma (1920-2016) van Leeuwarden-West. Hij nam het beroep aan en deed op 14 november dat jaar intrede. Ds. Riemersma was degene die op 18 december 1965 de eerste paal voor de nieuwe kerk ‘als een volleerd en vakkundig heier’ met een heimachine de grond in sloeg. De plaats van handeling was de Springerstraat, want daar zou de kerk komen. De gemeenteleden waren allemaal uitgenodigd. De kerkenraad zorgde ook dat op het feestelijk met vlaggen versierde heiterrein ‘vertrouwbare leden’ rondliepen met geldkisten in de aanslag, waarin ‘de eerste paalgiften’ gedeponeerd konden worden. De heipalen konden gekocht worden! En heel spannend was de prijsvraag: ‘Hoeveel slagen denk je dat ds. Riemersma nodig heeft om de eerste paal de grond in te krijgen?’ Er werd hardop meegeteld.
Jezus - de opstanding en het leven #gethsemaneministries #opstanding #leven #wederkomst
Financiering van de Bouw
Nu we het toch over het bouwfonds hebben: er moest natuurlijk geld binnenkomen om de bouw te financieren. Een financiële actie onder de gemeenteleden bracht maar liefst fl. 175.000 op; de befaamde landelijke gereformeerde Stichting Steun Kerkbouw (SSK) schonk een subsidie van niet minder dan fl. 200.000. De Stichting hield in die tijd elk jaar grote landelijke financiële acties als ruggensteun voor de bouw van gereformeerde kerken overal in het land; bovendien was het mogelijk van de SSK tijdelijk een noodkerken te huren (wat overigens in de Alexanderpolder niet gebeurde). Ook de moederkerk van Kralingen deed een flinke duit in het zakje: ze schonk fl. 50.000. De Rijkssubsidie bedroeg fl. 40.000. De SSK schonk fl. 20.000.
Behalve deze grote bedragen werden ook allerlei acties gehouden: zoals gezegd konden heipalen (die van de pastorie voor fl. 50) gekocht worden en werden theelepeltjes op de markt gebracht met een gestileerde afbeelding van de nieuwe kerk (oplage 2.000 stuks, fl. 2,50 per stuk). Ook de jeugd hielp natuurlijk ijverig mee: de jongeren richtten een babysit- en een autowascentrale op, en zamelden oud papier in. Verder werden voor het bedrijfsleven inpakacties georganiseerd die geld opbrachten. En van 3 tot 9 april 1966 werd een zgn. ‘versoberingsweek’ gehouden: de gemeenteleden konden thuis in een zakje het die week zuinig uitgespaarde huishoudgeld deponeren. Dat laatste bracht bijna fl. 3.000 op.
De Verrijzeniskerk
De bouw vorderde vervolgens voorspoedig. De plannen van het architectenbureau Lengkeek werden gerealiseerd door aannemer Stam in Capelle aan den IJssel. Heel bijzonder was het grote glas-in-betonraam dat langs een hele kerkwand liep. En minstens even opvallend was het hoge puntdak dat de architect bedacht had. “Eind 1966 stonden de muren van de kerk overeind, was het glas-in-betonraam geplaatst en was er een dak, maar de kerk was nog lang niet af”. Desondanks besloot de kerkenraad van de jonge kerk in de kerk een Kerstzangdienst te houden. Het was er fris, dus de jassen mocht men aanhouden. Een Hammondorgel, een trompet, een trombone en het Christelijk Mannenkoor Prins Alexander verleenden daarbij muzikale medewerking. Het heel bijzondere van deze dienst was dat ze werd georganiseerd door de zes samenwerkende kerken in Alexanderstad, al leidde ds. Riemersma de dienst.
Zoals vaker gebeurt werd ook voor de naamgeving van deze kerk een prijsvraag uitgeschreven. Drogist Seters was de winnaar, want hij bedacht de door de kerkenraad gekozen naam: Verrijzeniskerk, al vonden sommigen de naam wat te rooms. En zo brak de dag van de ingebruikneming aan: woensdag 22 maart 1967 om acht uur ‘s avonds. Het was een besloten feestelijke bijeenkomst waar ook de architect, vertegenwoordigers van de kerk te Kralingen, van de classis, van de Stichting Steun Kerkbouw, van de hervormde gemeente en van de rooms-katholieke parochie aanwezig waren. De bouwcommissie droeg de kerk officieel over aan de kerkenraad in de persoon van ds. Riemersma. Na de onvermijdelijke toespraken volgde het hoogtepunt - waar het immers om ging: het binnendragen van de kerkelijke liturgische voorwerpen: de kanselbijbel (daarbij werd gelezen psalm 119 de verzen 105 tot 107), het doopwater (gelezen: Mattheus 28 vers 19) en het avondmaalservies (met Mattheus).
Orgel en Fusies
Voor de Verrijzeniskerk werd in 1974 door de firma Fonteijn & Gaal een nieuw orgel gebouwd. De adviseur bij de orgelbouw was Laurens van Wingerden. Hij bespeelde het orgel ook tijdens de ingebruikname van het instrument op 14 december 1974. In 1997 reviseerde de firma Pels & Van Leeuwen het orgel.
In 2015 herdacht de Gereformeerde Kerk te Rotterdam-Alexanderstad haar 50-jarig jubileum. Een prachtig gedenkboek werd uitgegeven: Jubileumboek 50 jaar Verrijzeniskerk Alexanderpolder. Niet lang daarna - op 14 februari 2016 - fuseerde de Gereformeerde Kerk met de Hervormde Gemeente van de al eerder genoemde Immanuëlkerk in de Berlagestraat, in dezelfde wijk. De Verrijzeniskerk is sindsdien het enige kerkgebouw van de gefuseerde PKN gemeente. Een week na de fusie met de hervormde gemeente, op 21 februari 2016, werd het kerkgebouw aan de Springerstraat opnieuw feestelijk in gebruik genomen met de nieuwe naam Alexanderkerk. In de kerk werden vier wandkleden uit de Immanuëlkerk opgehangen.
Zevenhuizen: Een Dorp met Kerken en Monumenten
Zevenhuizen is een dorp in de gemeente Zuidplas, in de Nederlandse provincie Zuid-Holland. Zevenhuizen ligt tussen de rijkswegen A12 en A20 en de rivier de Rotte in de Tweemanspolder, de Zuidplaspolder en de Eendragtspolder. Het dorp wordt omsloten door het dorp Moerkapelle, de (voormalige) gemeenten Waddinxveen, Moordrecht en Nieuwerkerk aan den IJssel, de wijk Nesselande (gem. Rotterdam).
Het dorp heeft een centrum (Dorpsstraat) met diverse winkels en restaurants, een openbare basisschool ('t Reigerbos) en een christelijke basisschool (De Eendragt) in het dorp en een christelijke basisschool (De Nessevliet) in Oud Verlaat. Verder zijn er diverse sport- en recreatiemogelijkheden. Zevenhuizen heeft een dorpshuis (Swanla), een groot partycentrum ('La Baraque', een voormalige bekende discotheek) en vier kerken in het dorp: de Hervormde Dorpskerk uit 1699/1700, de toren is veel ouder (±1525); het kleine kerkje van de Vereniging van Vrijzinnige Protestanten uit 1866 (voorheen een Remonstrantse kerk), de Gereformeerde Kerk uit 1929 en de ABC Gemeente Zuidplas, een evangelische kerkstichting die zich nu nog bevindt in theaterzaal Swanla. In Oud Verlaat staat de hervormde kapel uit 1906.
Met Moerkapelle deelde Zevenhuizen een spoorweghalte aan de spoorlijn Gouda - Den Haag. Deze werd in 1870 geopend en in 1938 gesloten voor personenvervoer. In Zevenhuizen bevinden zich monumenten, waaronder de voormalige smederij van Heij aan de Dorpsstraat, diverse boerderijen en de Hervormde Dorpskerk en het kleine kerkje. Ook de molenviergang en jachthuis The Jolly Duck aan de Rotte zijn monumenten.
De eerste zaterdag van september wordt het Oogstfeest gehouden, waar onder meer oude ambachten worden getoond. De vrijdagavond voor het Oogstfeest wordt op het Dorpsplein de "Night of the Harmony" gehouden. Aan de westkant van Zevenhuizen bevindt zich de Eendragtspolder, waar een roeibaan is aangelegd, de Willem-Alexander Baan.
Zoals een vereniging niet zonder leden kan, zo kan ook een kerk niet zonder leden. Voelt u zich thuis in onze gemeente en wilt u meer betrokken zijn? Meld u zich dan aan via het kerkelijk bureau. Onze gemeente gelooft dat God ons een kostbare schat geeft, een schat van grote waarde. Hij is een levende God! God schenkt ons Zijn Zoon, Jezus Christus. Hij is gestorven en opgestaan, en daardoor schenkt Hij ons vrijheid. Daar staat per jaar benoemd hoe dit eruit ziet. Elk jaar is dit vertaald naar een jaarthema.
Wijkgemeente 1, genaamd “Dorp en Oud Verlaat”, heeft ongeveer 1.600 leden. Wijkgemeente 2, “Kerk in Nesselande”, bestaat uit ongeveer 600 leden.
Onderwijs en Kerkelijke Verbanden
De stichting PCPO is ruim 40 jaar geleden ontstaan in de nieuwbouwwijk Prins Alexander en heeft in die jaren acht scholen voor christelijk basis- en speciaal basisonderwijs gesticht in de wijken Alexander, Ommoord, Zevenkamp en Nesselande. De stichting VPCS is in 1977 formeel ontstaan uit verschillende voorgangers met een langere geschiedenis. Deze stichting is ontstaan in het centrum van Rotterdam. In januari 1978 zijn de scholen van het College van Regenten van de Scholen der Hervormde Gemeente te Rotterdam ondergebracht. De wortels van het College van Regenten gaan terug tot in de zeventiende eeuw. Destijds troffen de diakenen van de kerken voorzieningen voor mensen die geen onderwijs konden betalen. Zij zorgden ervoor dat de salarissen van de schoolmeesters betaald werden. Ook de kinderen kregen een vergoeding voor het ontvangen van onderwijs: twee stuivers per kind per week. Uit deze voorzieningen van kerken zijn de diaconiescholen ontstaan, ook wel armenscholen genoemd. Op 31 oktober 1774 is het College van Regenten van de Groote en Kleine Diaconiescholen der Nederduitsche Gereformeerde Gemeente ter Rotterdam opgericht. Dit college, de voorloper van het College van Regenten, moest orde op zaken stellen in het bestuur en beheer van de armenscholen. Via giften van bedrijfsleven en particulieren konden er verschillende scholen opgezet worden. Zo dragen de scholen van de Stichting Kind en Onderwijs het kenmerk van de lange historie van het Rotterdamse christelijke onderwijs. De oudste is de Waalseschool die dateert uit 1739. Bij het 250-jarige bestaan in 1989 is een boek met de geschiedenis van de school vastgelegd.
tags: #hervormde #kerk #nesselande