Dominee Arie van der Veer, een bekend gezicht door zijn werk bij de Evangelische Omroep (EO) en het programma Nederland Zingt op Zondag, is op 14 september 2024 op 82-jarige leeftijd overleden. Hij was jarenlang een leidende figuur binnen de EO en presenteerde niet alleen televisieprogramma's, maar verzorgde ook wekelijkse meditaties op de radio en schreef diverse dagboeken. Zelfs in de laatste fase van zijn leven, toen hij ernstig ziek was, bleef Van der Veer zijn volgers bemoedigen. Slechts vijf dagen voor zijn overlijden deelde hij nog een indrukwekkend bericht over de uitdaging om de eerste stap in een 'modderige' rivier te zetten, een uitnodiging van God om op weg te gaan, met de belofte dat Jezus midden in de rivier staat, zoals Hijzelf in de Jordaan gedoopt werd.
Het overlijden van ds. Arie van der Veer laat een grote leegte achter bij zijn familie, vrienden en collega's van de EO, maar ook bij de vele mensen in Nederland die door hem werden bemoedigd en geïnspireerd. Zijn familie en dierbaren zijn in deze moeilijke tijd onze gedachten en gebeden.
Een leven gewijd aan geloof en gemeenschap
Arie van der Veer werd in 1942 geboren in Vlaardingen. Zijn theologische opleiding volgde hij aan de Theologische Universiteit van Apeldoorn, waarna hij predikant werd binnen de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK). Hij diende de gemeenten van Nieuwe Pekela en later, voor achttien jaar, de CGK in Zwolle. Zijn betrokkenheid bij de gemeente in Zwolle was bijzonder. Hij had de gave om tijdens diensten namen te noemen van mensen voor wie gebed was gevraagd of die iets te vieren hadden, waarbij hij altijd een persoonlijk gezicht en vaak een anekdote had. Dit kenmerkte zijn persoonlijke en mensgerichte stijl.
Gedurende zijn predikantschap in Zwolle, dat begon op 15 september 1972 en duurde tot zijn overlijden, bleef hij nauw verbonden met de stad. Hij woonde er tot zijn laatste dag en zijn betrokkenheid was voelbaar. De eerste vijf jaar deelde hij zijn ambt met dominee Sjouke Wijnsma, gevolgd door zeven jaar alleen en nog zes jaar in duo met dominee John Germs. Arie en zijn vrouw Ees woonden aan de Wipstrikkerallee, waar hun vier kinderen opgroeiden. Een van zijn hobby's was het kweken van zingende kanaries in de volière in hun achtertuin.
Van der Veer vierde in 1986 een bijzonder jubileum toen hij werd geëerd voor zijn twaalf-en-een-half jaar durende vrijwillige inzet als klaar-over bij de school van zijn kinderen. Zijn missie om de gemeenschap te dienen reikte verder dan de kerkbanken.
De ontwikkeling van de CGK Zwolle en speciale aandacht voor Israël en binnenschippers
In de jaren tachtig ontwikkelde de CGK Zwolle zich tot een stadsgemeente met drie samenkomstplekken: de Noorderkerk, SIO (later de Zuiderhof) en De Bolder. Onder leiding van Arie van der Veer werd de beslissing genomen om als één gemeente te blijven bestaan en de kerk niet op te splitsen in drie afzonderlijke gemeenten met eigen kerkenraden. Zijn missionaire instelling maakte hem open voor nieuwe liederen en liturgische vernieuwingen in kerkdiensten. Daarnaast sprong hij vaak bij in de naburige CGK-gemeenten Hasselt en Hattem.
Arie van der Veer had een bijzondere voorliefde voor Israël en organiseerde meerdere reizen voor gemeenteleden naar het Beloofde Land. Hij sprak op Israëlzondag 2017: "Als je het plan van God wilt zien, moet je naar Israël kijken." Een andere groep die zijn hart had, waren de binnenschippers. Van oudsher kent de CGK Zwolle veel leden die dit vak uitoefenen. In 1983 trad Van der Veer parttime in dienst bij het Zwolse schippersinternaat om daar catechese te geven aan de kinderen.
De EO-jaren: Van predikant tot mediapersoonlijkheid
In 1990 legde Arie van der Veer zijn predikantschap in Zwolle neer om voorzitter te worden van de Evangelische Omroep (EO). Deze functie was fulltime, maar hij maakte één uitzondering: hij behield zijn rol als wijkpredikant en pastor voor de binnenschippersfamilies in Zwolle. Gedurende zijn jaren in Hilversum bleef de familie Van der Veer in Zwolle wonen. Gemeentelid Eef fungeerde als zijn vrijwillige privéchauffeur.
Bij de publieke omroep voelde Arie van der Veer zich als een vis in het water. Bestuurders van andere omroepen waardeerden hem zeer vanwege zijn integere en respectvolle werkwijze. Hij groeide uit tot een geliefde mediapersoonlijkheid, vooral door zijn rol in het tv-programma Nederland Zingt op Zondag, waarin hij op een oranje fiets verscheen. Hij bleek een uitstekende geloofscommunicator te zijn voor een breed publiek. Zelfs mensen die niet gelovig waren, zetten op zondagochtend speciaal de televisie aan om naar zijn boodschap te luisteren. Hij werd een landelijk bekend fenomeen. Jarenlang verzorgde hij ook een dagelijkse korte meditatie voor het online platform De Bijbel Open en had hij een vaste rubriek op de radio, die hij tot vorig jaar volhield.
Terugblik 2013 - ds. Arie van der Veer
De taal van gewone mensen en een authentieke geloofsverkondiger
Arie van der Veer sprak de taal van gewone mensen. Hij vermengde bijbelverhalen met alledaagse voorbeelden, levenservaringen en worstelingen die een snaar raakten bij christenen van diverse achtergronden en ook bij een niet-kerkelijk publiek. Spreken uit het hoofd ging hem gemakkelijk af, en zijn Vlaardingse afkomst gaf hem vrijmoedigheid in zijn presentatie.
"Arie had charisma, talent voor het podium en mensen voelden aan dat hij écht was," aldus EO-directeur Arjan Lock in reactie op het overlijden van ds. Van der Veer. "Met zijn staat van dienst was het zijn kracht om op eenvoudige wijze te vertellen over Gods liefde. Voor de EO was hij, samen met zijn vrouw Ees die hem steunde en veel ruimte gaf, van onmisbare waarde."
Op zijn 60e werd Arie voor het eerst ernstig ziek. Hij onderging daarna een hartoperatie en kreeg kanker. Het ziekteproces en de impact daarvan hield hij niet voor zichzelf. Hij bracht zijn worstelingen en geloofsvragen ter sprake in zijn preken en tv-optredens, wat hem voor veel mensen tot een authentieke geloofsverkondiger maakte. In alle stormen van het leven riep Arie op tot vertrouwen op God, die je nooit loslaat.
Dit vertrouwen werd in 2015 zwaar op de proef gesteld door het plotselinge overlijden van zijn zoon Peter van der Veer op 47-jarige leeftijd. Hij noemde deze intens verdrietige gebeurtenis rampzalig. Het lijden en de rouw over zijn zoon werden een terugkerend thema in zijn preken, waarbij hij met name uit de Psalmen hoop putte vanwege de herkenbare vragen over lijden, afwezigheid en Gods trouw. Ook de vraag hoe het christelijk geloof aan kleinkinderen wordt doorgegeven, greep hem aan. Het overlijden van Manon, een van zijn kleindochters, in april van datzelfde jaar, riep opnieuw vragen op en betekende een groot verdriet voor hem.
Mantelzorger en de laatste levensfase
De preekstijl van Arie van der Veer werd omschreven als een breed geaderde rivier: er was een hoofdstroom, maar hij kon ook gemakkelijk afdwalen naar zijstroompjes door spontane associaties. Hij stond in alles dichtbij God en dichtbij mensen, wat hem geliefd maakte. Velen voelden zich door hem gekend, gezien en bemoedigd.
Toen bij zijn vrouw Ees dementie optrad, nam Arie de rol van mantelzorger op zich. Ook zijn eigen gezondheid verzwakte. In maart 2023 hield hij zijn laatste preek in de Christelijke Gereformeerde Kerk van Zwolle. Dit was een memorabel moment, waarbij een kwetsbare en zichtbaar geëmotioneerde Ees en Arie samen op het podium stonden. De CGK Zwolle voelde zich ds. Van der Veer zeer dankbaar voor zijn hartelijke inzet voor de gemeente.
Sindsdien stond zijn leven in het teken van de zorg voor Ees, het blijven schrijven voor het online EO-platform en het omgaan met zijn terugkerende kanker. Hij citeerde een lied van Matthijn Buwalda: "Nog één rivier, nog één rivier, nog één rivier en dan ben ik thuis." Dit zei hij op de dag dat hij met Ees zou verhuizen vanuit Stadshagen naar een zorginstelling, om vervolgens te verhuizen naar het "Vaderhuis met vele woningen."
Met zijn sterven komt er een einde aan een tijdperk van een geliefde, inspirerende, bevlogen en betrokken predikant die velen in en buiten Zwolle tot zegen is geweest. In een van zijn laatste kerkdiensten in de Zuiderhof nam ds. Van der Veer een kruisje mee, gemaakt van oeroud eikenhout gevonden langs de IJssel. Dit kruis zou op zijn grafkist komen te liggen, kondigde hij destijds aan. "In dit hout is de strijd en de pijn van het leven te zien en dat niets vanzelfsprekend is gegaan."