De Protestantse Gemeente Maasland: Een Historische en Levendige Geloofsgemeenschap

De Oude Kerk: Hart van Maasland

De Oude Kerk in Maasland is een monumentaal kerkgebouw uit de 15e eeuw, rijk aan oude ornamenten en met een indrukwekkende geschiedenis. Dit gotische bouwwerk vormt al eeuwenlang het hart van Maasland en is dankzij de markante toren een herkenbaar baken in het dorp en het omliggende polderlandschap.

Binnen ademt de kerk een warme sfeer, verrijkt door fraaie gebrandschilderde ramen, een historisch orgel en een interieur dat zowel groots als intiem aanvoelt. De centrale ligging op het Kerkplein maakt de kerk uitstekend te combineren met een wandel- of fietstocht door het prachtige Midden-Delfland.

Oude Kerk Maasland met kenmerkende toren

Bezoek de Oude Kerk

Iedere zaterdag is de Oude Kerk geopend van 11.00 tot 16.00 uur. Vrijwilligers heten bezoekers welkom met een kop koffie en delen met passie verhalen over het gebouw en de geschiedenis. Vaak wordt het bezoek verrijkt met live orgelmuziek, wat de sfeer extra sfeervol maakt. Op zondagochtend om 10.00 uur is er een kerkdienst, die voor iedereen toegankelijk is.

Een Levendig Cultureel Centrum

De Oude Kerk is meer dan een historisch monument; het is een levendig podium voor diverse culturele activiteiten, waaronder concerten, lezingen en tentoonstellingen. De prachtige akoestiek en de historische ambiance zorgen voor een unieke beleving van elk evenement.

Ruimte voor Diverse Gelegenheden

Naast kerkelijke vieringen biedt de Oude Kerk ruimte voor een breed scala aan gelegenheden:

  • Concerten en (benefiet)diners
  • Huwelijksvoltrekkingen en trouwfoto's
  • Begrafenissen en herdenkingen
  • Tentoonstellingen en diploma-uitreikingen
  • Vergaderingen en congressen
  • (Vaste) oefenruimtes voor koren en orkesten

Het gebouw is flexibel in te richten met aanpasbare zitplaatsen en beschikt over een uitgiftebuffet, sanitaire voorzieningen en moderne mediafaciliteiten. Ook catering behoort tot de mogelijkheden.

Voor meer informatie of reserveringen kan contact worden opgenomen met mevrouw Lia de Vos, beheerder, via 06 230 55 816. De huurtarieven zijn op aanvraag beschikbaar.

Daarnaast zijn er in de Oude Pastorie achter de kerk (Kerkplein 12) ook ruimten te huur, via ‘t Trefpunt.

Interieur van de Oude Kerk met orgel en gebrandschilderde ramen

Historische Wortels van de Protestantse Gemeente

De Afscheiding en de Vroege Jaren

De geschiedenis van de Protestantse Gemeente Maasland is nauw verbonden met de Afscheiding van 1834. De eerste zeven Maaslandse volgelingen van ds. H. de Cock scheidden zich op 26 december 1835 af van de Hervormde Kerk. Begin 1837 sloten zij zich aan bij de Gereformeerde Kerk onder ’t Kruis in Noordwijk-Buiten. Voorganger Cors Noorduin bezocht Maasland regelmatig om te preken, bezoeken af te leggen en catechisatie te geven.

Leendert van der Mark initieerde begin 1851 de oprichting van een Afgescheiden Gemeente in Maasland. Na goedkeuring door de classis Rotterdam en de benoeming van ambtsdragers, werd de gemeente op 30 maart 1851 geïnstitueerd door ds. P.J. de Groot van Schiedam.

Erkenning en Kerkbouw

De kleine kerkenraad vroeg op 6 oktober 1853 erkenning bij de overheid, die op 24 december van dat jaar werd verleend. De gemeente beloofde geen aanspraak te maken op de Rijkskas. De gemeente telde destijds 46 leden, waarvan de helft kinderen. De grondslag voor de kerkregering werd gevormd door de Dordtse Kerkenorde en het ‘Reglement der Christelijke Afgescheidene Gemeente te Rhijnsburg’.

Als eerste kerkgebouw diende de woning van D.J.M. de Boer aan de Commandeurskade. Vervolgens werd gekerkt in de woning van Leendert Dijkshoorn in den Dijkpolder. Begin 1855 stelde Dijkshoorn een stuk grond beschikbaar voor de bouw van een eigen kerk. De nieuwe kerk, 19 bij 9 meter, werd gebouwd op de plaats van de huidige Prinses Irenelaan nr. 4 en werd op 21 oktober 1855 in gebruik genomen.

Schematische weergave van de eerste kerkgebouwen in Maasland

Predikanten en Kerkenfusies

Het beroepen van predikanten kende in de beginjaren uitdagingen. Na diverse bedankte beroepen en discussies over het wel of niet inzetten van een oefenaar, werd ds. P. van der Sluijs in 1861 bevestigd. Zijn ambtsperiode werd gekenmerkt door financiële stabiliteit en de bouw van een pastorie.

Met de komst van ds. J. Alting telde de gemeente ongeveer 90 leden. De oprichting van een Afgescheiden Gemeente in Maassluis leidde echter tot het verlies van zo'n dertig leden.

Tijdens de ambtsperiode van ds. E. Diemer veranderde in 1869 de naam van de gemeente in ‘Christelijke Gereformeerde Gemeente’, na de landelijke kerkenfusie van de ‘Christelijke Afgescheidene (Gereformeerde) Kerk’ en de ‘Gereformeerde Kerk onder ’t Kruis’.

Na een periode van vacatures en bedankte beroepen, werd ds. J. Kuijper in 1871 bevestigd. Vanwege eerdere problemen in Meeuwen stapte hij echter na een jaar over naar de Hervormde Kerk. Uiteindelijk vond de gemeente in ds. E. van de Kamp, die in 1877 werd bevestigd, een predikant die langer dan enkele jaren bleef. Zijn ambtsperiode van drieëntwintig jaar was een periode van stabiliteit en groei.

In 1886 werd de bouw van een nieuwe kerk aan de Doelstraat voltooid, met 900 zitplaatsen. De oude kerk werd in 1960 gesloopt.

De Protestantse Gemeente Maasland Vandaag

De Protestantse Gemeente Maasland is een actieve, betrokken en gastvrije dorpsgemeente, aangesloten bij de Protestantse Kerk Nederland (PKN). De gemeente is in 2015 ontstaan uit een fusie tussen de Hervormde Gemeente en de Gereformeerde Kerk.

Geloof en Leven

Centraal staat het geloof in Vader, Zoon en Heilige Geest, met de Bijbel als Bron en norm voor geloof en leven. De gemeente wil het Woord horen en verkondigen, en dit geloof samen belijden, beleven, vieren en delen. Er is ruimte voor respect en onderlinge verschillen, en voor de interactie tussen jong en oud.

Maatschappelijke Betrokkenheid

De gemeente toont haar gastvrijheid door om te zien naar mensen die zorg en aandacht nodig hebben. De diaconie steunt het werk van Kerk in Aktie, met een focus op projecten in Colombia, zoals ondersteuning voor kinderen en jongeren in achterstandswijken en hulp aan tienermoeders. Ook wordt samengewerkt met Streekverband De Tien voor diaconale projecten in de regio.

Symbolische afbeelding van gemeenschap en hulpverlening

Erediensten en Activiteiten

De erediensten, met gebruik van de Nieuwe Bijbelvertaling of de Bijbel in Gewone Taal en diverse bundels voor liederen, vormen de kern van het kerk-zijn. De liturgie en de veelkleurigheid van de diensten sluiten aan bij hedendaagse ontwikkelingen. Het Avondmaal wordt zes keer per jaar gevierd, en er zijn regelmatig zang- of missionaire diensten.

Naast de wekelijkse diensten organiseert de gemeente diverse activiteiten:

  • Vorming: Taakgroep Inspiratie en bezinning biedt een divers aanbod.
  • Jeugd: Kinderkerk, jeugdkerk, kliederkerk en eetgroepen (catechese).
  • Ouderen: Ouderenouderlingen en -bezoekers brengen bezoekjes aan 80+ leden.
  • Oecumene: Goede samenwerking met de RK parochie.

De Grote Brand en het Bätz-Witte-Orgel

De Oude Kerk heeft ook te maken gehad met grote tegenslagen. Op Waterloodag, 18 juni 1945, brandde de kerk vrijwel volledig af door een lichtkogel. De heropbouw vond plaats tussen 1947 en 1954, gefinancierd door het rijk en de gemeente.

Bij de heropbouw werden de preekstoel en banken gekocht van een kerk uit Graft. Een belangrijk onderdeel van de restauratie was de aanschaf van een Bätz-Witte orgel uit Utrecht voor fl. 30.333, met nog eens fl. 15.000 voor de inbouw.

Foto van het Bätz-Witte orgel in de Oude Kerk

Digitale Toegankelijkheid

De Protestantse Gemeente Maasland innoveert ook op digitaal gebied. Sinds januari 2023 is er een eigen app beschikbaar, ontwikkeld in samenwerking met Donkey Mobile. De app, die ook een webversie heeft, maakt kerkelijke informatie en communicatie toegankelijker. Via een QR-code kunnen bijdragen worden geleverd aan collecte doelen.

tags: #protestants #christelijke #geloofsgemeenschap #maasland