De Protestantse Kerk in Nederland omschrijft in haar statuut, de kerkorde, een gemeente als een gemeenschap die geroepen is tot eenheid, getuigenis en dienst, en die samenkomt rondom Woord en sacramenten. In lijn hiermee vervult de gemeente haar diaconale roeping zowel binnen de kerk als in de wereld. Dit gebeurt door het delen van de ontvangen gaven, het bieden van hulp aan hen die geen helper hebben, en het getuigen van Gods gerechtigheid waar onrecht geschiedt. De Diaconie van de Hervormde Gemeente Onstwedde functioneert als een zelfstandig onderdeel met rechtspersoonlijkheid, zoals vastgelegd in het Burgerlijk Wetboek en de kerkorde.
De kerkorde van de Protestantse Kerk in Nederland bevat bepalingen betreffende bestuur, financiën, toezicht en tuchtrechtspraak. De Protestantse Kerk heeft van de Belastingdienst de status van Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI) verkregen op groepsniveau.
Structuur en Bestuur
Kerkenraad
Het bestuur van de kerkelijke gemeente berust bij de kerkenraad, die is samengesteld uit de ambtsdragers van de gemeente. De kerkenraad van de Hervormde Gemeente Onstwedde telt 16 leden, gekozen door en uit de leden van de gemeente. De kerkenraad draagt de eindverantwoordelijkheid voor het in stand houden van een levende gemeente, mede door het betrekken van zoveel mogelijk gemeenteleden bij het plaatselijk werk.
College van Diakenen
Het College van Diakenen telt 5 leden en is specifiek verantwoordelijk voor het beheer van de financiële middelen en eigendommen van de diaconie. Conform de kerkorde zijn bepaalde taken gedelegeerd naar afzonderlijke colleges, waaronder het College van Diakenen. Dit college waakt over de financiële slagkracht van de gemeente en legt via een jaarverslag verantwoording af aan de kerkenraad. Het college dient te bestaan uit ten minste drie leden. Zowel de kerkenraad als het college onderhouden contact met het classicaal college voor beheerszaken.

Geloof en Belijdenis als Basis
De Protestantse Kerk verwoordt haar geloof en belijdenissen in de eerste hoofdstukken van de kerkorde. Deze vormen de grondslag voor haar kerkstructuur, organisatie, kerkrecht, ledenadministratie, arbeidsvoorwaarden en financiën. De kerk belijdt gestalte te geven aan de ene heilige apostolische en katholieke of algemene christelijke Kerk, die zich, delend in de aan Israël geschonken verwachting, uitstrekt naar de komst van het Koninkrijk van God. Levend uit Gods genade in Jezus Christus, vervult de kerk de opdracht om het Woord te horen en te verkondigen. Betrokken in Gods toewending tot de wereld, belijdt de kerk in gehoorzaamheid aan de Heilige Schrift als enige bron en norm, de drie-enige God: Vader, Zoon en Heilige Geest.
Financiële Aangelegenheden en Bestedingen
Begroting en Jaarrekening
De verwachte bestedingen, vastgelegd in de begroting, sluiten doorgaans nauw aan bij de rekeningen van voorgaande jaren. De begroting geeft inzicht in de voorgenomen ontvangsten en bestedingen van de diaconie voor het verslagjaar, terwijl de rekening de daadwerkelijk gerealiseerde cijfers weergeeft.

Inkomstenbronnen en Bestedingen
Kerkgenootschappen en hun onderdelen voorzien zelf in hun inkomsten. Leden van de kerkelijke gemeente worden jaarlijks verzocht bij te dragen aan het diaconale werk. Soms bezit een diaconie eigen vermogen, zoals woningen, landerijen of geldmiddelen, soms met een specifieke bestemming. De opbrengsten hiervan worden aangewend voor diaconaal werk. Ontvangen inkomsten worden besteed aan plaatselijk, landelijk en wereldwijd diaconaal werk, ter ondersteuning van activiteiten en doorbetaling voor specifieke projecten. Daarnaast worden inkomsten besteed aan de eigen organisatiekosten en bijdragen voor het landelijke diaconale werk. Onder lasten voor beheer en administratie vallen de kosten voor beheer en administratie van de diaconale bezittingen.
De diaconale opdracht reikt verder dan de eigen gemeenteleden en is gericht op iedereen die God op hun pad brengt. De diaconie helpt waar geen helper is en verleent bijstand in diverse vormen aan behoeftigen, zowel individueel als aan organisaties en instellingen die diaconaal werk uitvoeren. De middelen hiervoor komen voort uit collecten, giften en acties. Giften kunnen worden overgemaakt naar rekeningnummer NL44RABO 0349 0041 96 t.n.v. Secretaris/contactpersoon: Dhr. J.
Historische Context en Archiefmateriaal
Het kerkarchief van de Onstwedder Hervormde gemeente, daterend vanaf 1700, is een waardevolle bron van informatie gebleken voor het Onstwedder Historisch Archief. Dit archiefmateriaal, waaronder oude diaconie- en kerkvoogdijboeken, draagt bij aan de kennis van het verleden van het dorp. De inzameling van historisch materiaal, zoals oude kranten, foto's en persoonlijke documenten, wordt actief nagestreefd om het dorpsverleden te bewaren.

Een belangrijke aanwinst voor het archief vormde een doos met exemplaren van 'De Trompet' uit de jaren '50 en '60. Dit advertentieblad, destijds tweemaal per maand uitgegeven door lokale ondernemers, biedt een fascinerend inkijkje in het dagelijks leven, de economie en de cultuur van Onstwedde in die periode. Advertenties voor kleding, huishoudelijke artikelen en specifieke producten tonen de veranderingen die de leefwereld in 65 jaar heeft ondergaan.
De Vaticaanse Vluchtroutes: Hoe Nazi’s Vluchtten via het Geheime Netwerk van de Kerk
De advertenties uit 'De Trompet' illustreren de soms verrassende gebruiken en producten van weleer. Zo adverteerde Adolf Bruining's Textiel met wollen jaeger dames-hemdjes en matzijden dames- en meisjes-directoirs, terwijl Lapke Oosterveld soortgelijke artikelen in zware katoen-uitvoering aanbood. Warenhuis D.J. Brakke promootte de nieuwste modellen tassen in plastic en leer vanaf ƒ 8,75 (ongeveer 4 Euro nu). Hilvert Wilts bood petroleumstellen, bazarbakken, fluitketels en tobben aan, en Jan Bosschers verkocht zakketels van prima kwaliteit. De betekenis van sommige termen, zoals 'bazarbak' en 'zakketel', wordt toegelicht door oudere dorpsgenoten, wat de waarde van mondelinge overlevering benadrukt. Harm Luring (87) verklaarde dat een zakketel in het ringgat van een kookkachel werd gezet om het water sneller te verwarmen, en Henk Lukens omschreef een bazarbak als een kleine metalen teil.
Een creatieve uiting uit die tijd was de advertentiestrip 'Avonturen van Tante Betje' op de achterpagina van 'De Trompet', geplaatst door Meint Wijbrands, die destijds ook een afdeling woninginrichting had naast zijn modezaak.
Arbeidsvoorwaarden en Vergoedingen
De beloning van eventuele diaconale medewerkers is geregeld in de 'Arbeidsvoorwaardenregeling Protestantse Kerk in Nederland'. Leden van kerkenraden, colleges en commissies ontvangen geen vergoeding voor hun werkzaamheden.
Algemene Gegevens Diaconie Hervormde Gemeente Onstwedde
De Diaconie Hervormde Gemeente te Onstwedde is gevestigd aan de Kerklaan 9, 9591 AH Onstwedde.