Geschiedenis van de Hervormde Kerk in Schellingwoude

Aan de Wijkergouw 6 bevindt zich de Schellingwouderkerk. Dit gebouw, met een rijke historie die teruggaat tot de zeventiende eeuw, onderging in de negentiende eeuw een ingrijpende renovatie. In 1866, onder leiding van architect G. Kater, werd de kerk ingrijpend vernieuwd. De oorspronkelijke kerk werd gebouwd in de 17e eeuw naar ontwerp van Gerrit Pieterszoon en was het zaalkerkje van het voormalige dorp Schellingwoude, dat nu deel uitmaakt van de gemeente Amsterdam. Het interieur, met 17e-eeuws meubilair, weerspiegelt de oorspronkelijke grandeur.

Architectural drawing or historical photo of the original Schellingwoude church

Ontwikkelingen in de 19e en 20e eeuw

De kerk werd in 1836 gewijzigd en in 1866, op de plaats van de oude kerk, werd een nieuwe kerk gebouwd. Dit betreft de huidige Hervormde kerk aan de Wijkergouw 6. De kerk is een gepleisterde, driezijdig gesloten zaalkerk met een houten geveltoren, gebouwd naar plannen van G. Kater. Tot de dorpsbebouwing behoren ook de houten stolpboerderij ‘Zeldenrust’ (Wijkergouw 3; circa 1870) en het forse woonhuis Noorder IJdijk 109 (circa 1890), uitgevoerd in neorenaissance-stijl.

De Nederlands-hervormde kerk werd eind jaren '80 van de twintigste eeuw buiten gebruik gesteld. De kerk is vervolgens verkocht. In 1994 zochten Relivast en Monumentenzorg naar een verantwoorde nieuwe bestemming voor het gebouw. De kerk onderging in 2000 een restauratie, waarbij de fundering werd verbeterd en vloerverwarming werd aangelegd. Op 17 november 2000 is de kerk heropend met een multi-functionele bestemming, die kerkdiensten op zondag en bijeenkomsten in de week omvat.

Photo of the Schellingwoude church after the 2000 restoration, highlighting its multi-functional use

Historische context van Schellingwoude

Het dorp Schellingwoude, gelegen ten zuidoosten van Nieuwendam aan het Buiten-IJ, ontstond in de 14e eeuw. In 1916 werd aan de zijde van het Buiten-IJ het marinevliegkamp Schellingwoude gesticht, dat echter in 1940 werd vernield. De Oranjesluizen, gebouwd tussen 1870-'72 bij de aanleg van het Noordzeekanaal, bestaan uit drie schutsluizen met elk een tussenhoofd en een uitwateringssluis. Bij de sluizen staat een voormalig hulppostkantoor met directeurswoning (1908), ontworpen door rijksbouwmeester C.H. (De volledige naam van de architect is niet gespecificeerd in de brontekst).

De kerk als locatie

Door de landelijke en pittoreske ligging is de Schellingwouderkerk een romantische locatie voor het sluiten van huwelijken. Het orgel wordt nog steeds bespeeld. Daarnaast is de kerk uitermate geschikt voor workshops, diners, kleine congressen of lezingen. De kerk is dagelijks van 9:00 uur tot middernacht te reserveren en is goed bereikbaar, zowel per auto als per boot. De Oranjesluizen faciliteren dit door een afmeerplaats te reserveren voor bruidsparen aan de binnenzijde van de Sluis aan de Noorder Loswal.

Church History Tour 2025

tags: #hervormde #kerk #schellingwoude