Jetta Klijnsma, geboren op 18 maart 1957 in Hoogeveen, is een Nederlandse politica en bestuurster met een indrukwekkende carrière. Ze groeide op in een gereformeerd gezin in Hoogeveen en volgde daar van 1968 tot 1975 het vwo. Aansluitend studeerde zij van 1975 tot 1983 geschiedenis, met een focus op sociaal-economische geschiedenis, aan de Rijksuniversiteit Groningen.
Haar politieke loopbaan begon in 1982 als medewerker van de Tweede Kamerfractie van de PvdA, waar ze werkzaam was voor Kamerleden als André van der Louw, Marcel van Dam en Thijs Wöltgens. Tussen 1986 en 1990 volgde ze een opleiding tot hogere bestuursambtenaar aan de Bestuursacademie Zuid-Holland. In 1990 werd Klijnsma verkozen tot gemeenteraadslid in Den Haag. Vanaf 1998 bekleedde ze daar het ambt van wethouder, met verantwoordelijkheden voor Welzijn, Volksgezondheid en Emancipatie. Haar positie kwam in november 2003 onder druk te staan vanwege haar rol bij het faillissement van welzijnsorganisatie Stichting Ondernemend Welzijn, waarbij ze beschuldigd werd van het achterhouden van informatie en het weigeren van financiële steun voor sanering.
Na de gemeenteraadsverkiezingen van 2006, waar ze lijsttrekker voor de PvdA was, werd Klijnsma opnieuw wethouder in Den Haag, ditmaal belast met Cultuur en Financiën, en tevens locoburgemeester. Op 18 december 2008 volgde ze Ahmed Aboutaleb op als staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid in het kabinet-Balkenende IV. Na de Tweede Kamerverkiezingen van 2010 werd Klijnsma lid van de Tweede Kamer.
Belangrijke beleidswetgeving en initiatieven
Als staatssecretaris heeft Jetta Klijnsma een belangrijke rol gespeeld bij de totstandkoming van diverse wetten en beleidsinitiatieven, met name op het gebied van sociale zekerheid en pensioenen.
Participatiewet en banenafspraak
In het sociaal akkoord van 2013 werd de banenafspraak gemaakt, waarbij werkgevers zich verplichtten om binnen twaalf jaar minstens 100.000 banen te creëren voor mensen met een arbeidsbeperking. De Participatiewet, die de Bijstandswet verving, was een cruciaal onderdeel van dit beleid. Een evaluatie door het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) oordeelde echter negatief: de wet berustte deels op verkeerde aannames en de doelstellingen werden nauwelijks behaald. Mensen die voorheen in de sociale werkvoorziening terecht konden, waren vaker aangewezen op een uitkering, en de positie van jonggehandicapten verslechterde op veel punten.
In 2015 bracht Klijnsma de Wet banenafspraak en quotum arbeidsbeperkten (Stb. 154) tot stand. Deze wet stimuleert werkgevers om meer mensen met een arbeidsbeperking in dienst te nemen. Indien het aantal gecreëerde banen achterblijft bij de afspraken, kan een wettelijk quotum worden ingesteld, waarbij werkgevers die niet voldoen een quotumheffing betalen.
Pensioenhervormingen en AOW-leeftijd
Klijnsma was nauw betrokken bij de hervormingen van het pensioenstelsel en de verhoging van de AOW-leeftijd. In 2009 stelde ze, samen met minister Donner, voor om de AOW-leeftijd stapsgewijs te verhogen naar 67 jaar. Dit werd in 2015 doorgevoerd middels een wijziging (Stb. 218) van de Algemene Ouderdomswet en andere wetten, waarbij de AOW-leeftijd vanaf 2016 geleidelijk werd verhoogd naar 66 jaar in 2021 en daarna werd gekoppeld aan de levensverwachting.
In 2014 trok Klijnsma het wetsvoorstel partnertoeslag AOW in, nadat duidelijk werd dat er geen meerderheid voor was in de Eerste Kamer. Dit wetsvoorstel, dat in 2013 door de Tweede Kamer was aangenomen, beoogde het recht op partnertoeslag voor hogere inkomens vanaf 2015 volledig te laten verdwijnen.
In 2015 diende ze een wetsvoorstel in over een variabele pensioenuitkering, waarvan de onderdelen later werden geïntegreerd in een ander initiatiefwetsvoorstel. In 2016 bracht ze de Wet algemeen pensioenfonds (Stb. 549) tot stand, die de introductie van een algemeen pensioenfonds beoogt om de keuzemogelijkheden voor werknemers en werkgevers op het gebied van pensioenen te vergroten.
Daarnaast bracht ze in 2015 de Wet pensioencommunicatie (Stb. 193) tot stand, die pensioenfondsen verplicht om deelnemers adequate informatie te verstrekken over hun pensioen, inclusief de gevolgen van werkloosheid, overlijden en andere onzekerheden. Jaarlijks moet een uniform pensioenoverzicht worden verstrekt.
AOW-leeftijd en 68 jaar uitleg
Andere belangrijke wetgeving
In 2016 bracht Klijnsma een wet (Stb. 519) tot wijziging van de Participatiewet tot stand, die gemeenten verplicht om beschut werk aan te bieden aan werknemers voor wie dit de enige mogelijkheid tot arbeidsparticipatie is.
In 2017 diende ze een wetsvoorstel in over het fuseren van bedrijfstakpensioenfondsen, maar dit werd in 2018 ingetrokken na kritische reacties vanuit de Tweede Kamer.
Commissaris van de Koning in Drenthe
Na haar politieke loopbaan werd Jetta Klijnsma op 1 december 2017 benoemd tot Commissaris van de Koning in Drenthe. Ze was de beoogde opvolger van Jacques Tichelaar, wiens functie vacant was geworden na ophef over zijn rol bij het toekennen van een provinciale opdracht aan zijn schoonzus. Klijnsma, geboren en getogen in Drenthe, zag het als haar voornaamste taak om de samenwerking tussen Drenthe en politiek Den Haag te versterken en mensen en partijen met elkaar te verbinden.
Haar aanstelling liep formeel tot haar 70e verjaardag op 18 maart 2027. Op 1 december 2025 kondigde Klijnsma haar afscheid aan, met als doel een tijdige en soepele overdracht van haar werkzaamheden te waarborgen vóór de verkiezingen voor Provinciale Staten en de aanstelling van een nieuw college van Gedeputeerde Staten.
Tijdens haar ambtsperiode oogstte Klijnsma zowel lof als kritiek. Het college van Gedeputeerde Staten uitte zich positief over haar benoeming, ondanks de snelle en felle kritiek op sociale media. Zij benadrukten haar bekwaamheid, haar netwerk in Den Haag en haar menselijke kwaliteiten. Kritiek op de afbouw van sociale werkvoorzieningschappen werd door hen genuanceerd door te wijzen op de uitvoerende rol van Klijnsma als staatssecretaris in een kabinetsbeleid dat andere keuzes maakte.
In november 2025 kwam Klijnsma onder vuur te liggen na uitspraken tijdens een GroenLinks-PvdA congres, die door BBB Drenthe als feitelijk onjuist, ongehoord en onacceptabel werden beschouwd voor iemand in haar ambt. BBB wees erop dat een Commissaris van de Koning boven de partijen hoort te staan. Klijnsma bood haar excuses aan en gaf aan de BBB-fractie persoonlijk te willen spreken en een verklaring af te leggen. Desondanks noemde partijleider Caroline van der Plas de uitspraak "ongehoord" en onvoldoende, en eiste ze een publiek statement richting de media.
Persoonlijk leven en achtergrond
Jetta Klijnsma is licht gehandicapt; ze is geboren met spastische benen en leerde pas op haar dertiende lopen na een zware operatie. Deze ervaring, die ze als levensbepalend beschouwt, heeft haar geleerd dat "iedereen ertoe doet". Vanwege haar spastische benen maakt ze gebruik van een rollator of fietst ze op een tandem, wat haar de bijnaam 'baas van het Ministry of Silly Walks' opleverde na een populaire video van Zondag met Lubach.
Naast haar politieke activiteiten was Klijnsma tot haar aantreden als staatssecretaris in 2008 onder andere voorzitter van het bestuur van Stichting Korrelatie en voorzitter van het Centrum voor Lokaal Bestuur van de PvdA. In 2011-2012 trad ze op als 'kwartiermaker' van de nieuwe vakbeweging.
Klijnsma staat bekend om haar informele manier van communiceren, met uitspraken als "Drommels nog aan toe", "dreutels" en "grote grutjes". Ze wordt omschreven als een sociaal betrokken, doortastende politica en bestuurder die mensen bij de politiek weet te betrekken en over een aanstekelijk enthousiasme beschikt.
tags: #jette #klijnsma #gereformeerde #gemeente