De Sint-Bavokerk in Heemstede, een prominent monument van religieuze architectuur, kent een rijke geschiedenis die teruggaat tot de late 19e eeuw. De huidige kerk werd gebouwd tussen 1878 en 1879, ter vervanging van een voorganger die door ouderdom bouwvallig was geworden.
Ontstaan en Bouw
De bouw van de Sint-Bavokerk viel samen met een periode van aanzienlijke welvaart in Heemstede, grotendeels gedreven door de opkomende bloembollencultuur. Deze economische bloei leidde tot een toename van het aantal gelovigen, waardoor een grotere kerk noodzakelijk werd. Opmerkelijk is dat de bouw van de kerk mede werd gefinancierd door de verkoop van bloembollen, die ten bate van de kerk werden geveild. Dit illustreert de nauwe band tussen de gemeenschap, de economie en het kerkelijk leven in die tijd.
Het ontwerp van de kerk is afkomstig van Evert Margry, een vooraanstaand leerling van de bekende architect Pierre Cuypers. Margry ontwierp een imposante neogotische kruiskerk met drie beuken. Kenmerkend voor de neogotische stijl is de traditionele oriëntatie van de kerk: de toren bevindt zich aan de westelijke zijde, terwijl het koor naar het oosten is gericht. De kerk is voornamelijk opgetrokken uit rode baksteen en werd gebouwd op het terrein van de voormalige buitenplaats Knapenburg.
Verlichting en Oorlogsjaren
In 1908 werd de kerk voorzien van gasverlichting, wat een belangrijke verbetering was voor de verlichting van het interieur. Een ingrijpende gebeurtenis in de geschiedenis van de kerk vond plaats op 14 november 1944, toen een Duitse V1-raket neerstortte nabij de kerk aan de Kerklaan. Twee dagen later brachten de Duitsers het wapen tot ontploffing, wat resulteerde in zware schade aan zowel de kerk als de pastorie.
De klokken van de kerk, gedoopt met de namen “Bavo”, “Maria” en “Chrispijn”, symboliseerden respectievelijk Welvaart, Eendracht en Arbeid. Deze symboliek weerspiegelt de waarden die de gemeenschap hoog in het vaandel droeg.
Herstel en Restauraties
Na de oorlog werd begonnen met het herstel van de door de V1-inslag veroorzaakte schade. Hoewel veel kon worden hersteld, werden niet alle glas-in-loodramen vervangen. In maart 1950 werd aan de rechter zij-ingang van de kerk een nieuw glas-in-loodraam geplaatst, dat de Heilige[vervolg van de naam ontbreekt in de brontekst] voorstelde. Vervolgens, in oktober 1951, werden de Maria- en Jozefkapel verrijkt met nieuwe glas-in-loodramen. De ramen in de Mariakapel tonen de voorstelling van H. Joachim en Anna, de ouders van de Heilige Maagd Maria. In de Jozefkapel zijn respectievelijk Jozef van Egypte en de Heilige[vervolg van de naam ontbreekt in de brontekst] afgebeeld.
Een belangrijke restauratie vond plaats in 1972 aan het oude van den Brink kerkorgel uit 1833. Tijdens deze restauratie werd het orgel verplaatst van de orgelzolder achter in de kerk naar een prominente plaats rechts voor in de kerk. Bijzonder was de ontdekking van de originele steenrode kleur van het orgel onder een zwarte beschildering.
Het Bavobeeld boven de hoofdingang moest vanwege ernstige aantasting door weersinvloeden worden verwijderd. In het voorjaar van 2008 werd een begin gemaakt met het opknappen van de oude, niet meer in gebruik zijnde doopkapel. Er bleek behoefte te bestaan aan een kapel die dagelijks toegankelijk is. Het interieur van deze kapel is door vrijwilligers volledig gerestaureerd, waarbij de muren en het plafond met zorg zijn geschilderd, met behoud van de originele kleuren waar mogelijk.
Tot op heden is de Sint-Bavokerk in gebruik bij de H. Parochie H. [vervolg van de naam ontbreekt in de brontekst].
tags: #kerkdienst #bavo #heemstede