Radio Eenhoorn: Een Geschiedenis van Lokale Omroep en Gemeenschapszin

Radio Eenhoorn, een lokale radiozender die de inwoners van Franekeradeel, het Bildt en Menameradiel in Friesland bedient, heeft een rijke geschiedenis die gekenmerkt wordt door innovatie, gemeenschapszin en een sterke band met de regio. Vaak aangeduid als 'dé keatsstjoerder fan Fryslân', zendt de zender 24 uur per dag uit op 107.5 FM en is ook online te beluisteren. De programma's zijn toegespitst op de lokale gemeenschap, met dagelijkse updates over sport, nieuws, kerkelijke en culturele activiteiten.

Logo van Radio Eenhoorn met een kaart van Friesland

De Vroege Jaren: Van Piratenzender tot Officiële Omroep

De geschiedenis van Radio Eenhoorn begint met een voorbereidingsperiode van twee jaar, waarna op 31 december 1987 de eerste uitzending "de kabel op" ging. Het werkgebied was Menaldumadeel. De open dag op 11 juni 1988 trok veel bezoekers en de studio werd officieel geopend door conferencier Teake van der Meer. Al snel volgde de eerste marathonuitzending op 3 augustus, met verslaggeving van de PC in Franeker, wat de sterke binding tussen Radio Eenhoorn en het kaatsen markeerde.

In 1989 was de lokale omroep alle dagen in de lucht. De professionalisering zette door in 1990 met de aanschaf van een mobiele zender. In 1991 telde de omroep zo'n 80 medewerkers en werd de eerste betaalde fulltime kracht aangesteld. De gemeente Het Bildt had plannen voor een eigen lokale omroep, maar na verloop van tijd bleek één omroep voor twee gemeenten een betere oplossing.

Innovatie en Regionale Aandacht

Een unieke radioserie, 'Net Ferjitte', behandelde in 28 uur radio de Tweede Wereldoorlog in Menaldumadeel en het Bildt, en kreeg zelfs landelijke aandacht. In 1993 werd ter herinnering aan de overval op het gemeentehuis in september 1943 een plaquette onthuld. In 1995 won 'Net Ferjitte' de Media Academieprijs op het RTV Festival. Na de introductie van de Rocknacht en een mislukte poging om lokale televisie te introduceren in 1996, werd Radio Eenhoorn door de gemeente Franekeradeel gekozen als lokale omroep.

Met Omrop Fryslân werd een contract gesloten om hun programma's uit te zenden op uren dat 'De Eenhoorn' geen uitzendingen had. Het tienjarig jubileum in 1997 werd gevierd met een open dag en een muziekavond. In hetzelfde jaar deden reclame zijn intrede en werden investeringen gedaan om de apparatuur op peil te brengen.

Archiefbeeld van een oude radiostudio met microfoons

Succesvolle Programma's en Gemeenschapsinitiatieven

In 1998 kwam Radio Eenhoorn met de serie 'Doarpsstriid', waarin een dorp centraal stond en een quiz werd gehouden. Het programma won de 'Theo Heisterkamp-aanmoedigingsprijs'. Op Pinksterzondag werd de eerste Fryske Top 50 uitgezonden, een hitlijst samengesteld door luisteraars met de populairste platen van Friese artiesten.

In 1999 bezocht Radio Eenhoorn sportverenigingen op locatie voor de Sportcafékwis. De Radio Eenhoorn Rocknacht vierde in 2000 haar 5-jarig bestaan. Tijdens hetzelfde paasweekend zond Radio Eenhoorn uit vanaf de Bildtse Dagen. De maand juli stond in het teken van Simmer 2000, met verslaggeving van activiteiten en een open dag.

De bouw van een nieuwe antennemast in 2001 verzekerde een goede etherontvangst. De programmareeks “De Dei Fan Juster” bracht een overzicht van Franekeradeel en de Tweede Wereldoorlog. Helaas moest de Radio Eenhoorn Rocknacht in 2001 worden afgelast vanwege de uitbraak van Mond- en Klauwzeer. Tijdens het Pinksterweekend werd voor de eerste maal het Fryske Muziek Weekend gehouden. Vanaf 1 september 2001 mochten lokale omroepen in stereo uitzenden via de ether.

Jubilea, Sponsoring en Maatschappelijke Betrokkenheid

In 2002 vierde Radio Eenhoorn haar 15-jarig bestaan, wat werd gevierd aan het einde van het jaar, na het tweede Fryske Muziek Weekend. De nieuwe Eenhoorn-reportagewagen werd gedoopt, mede dankzij de steun van sponsoren.

Op 31 december 2004 vierde Radio Eenhoorn haar 15-jarige jubileum. Na de Tsunami in Azië werd een non-stop marathonuitzending georganiseerd om geld in te zamelen voor de slachtoffers. In twee dagen tijd werd een programma opgesteld en de 72 uur durende marathon leverde € 10.000,- op.

Eind 2006 was er opnieuw een Radio Marathon van 120 uur, dit keer gericht op lokale inwoners met financiële problemen. De reportagewagen ging op pad voor de ‘Grote Eenhoorn Marathon Tour’.

Foto van een radiowagen op locatie bij een evenement

Verdere Ontwikkelingen en Samenwerkingen

In 2007 werd het twintigjarig jubileum gevierd met diverse activiteiten en een open dag. Radio en televisie Noord-Oost Friesland deed het verzoek de kaatsverslagen van PC, Freule en Dames PC uit te zenden.

De jaren 2010-2012 werden gekenmerkt door veel bestuurswisselingen. In 2012 werd het gebouw van de studio verkocht en een huurovereenkomst van vijf jaar gesloten. Het jaar 2013 bracht een groot aantal ontwikkelingen, waaronder een nieuw bestuur, een actief financieel beleid en investeringen in apparatuur. Vanwege de bestuurswisselingen en financiële situatie werd het 25-jarig jubileum in 2013 gevierd.

Er werden gesprekken gevoerd met Radio Stad Harlingen over samenwerking, wat resulteerde in het over en weer uitzenden van elkaars programma's. De vijf aan elkaar grenzende omroepen organiseerden bijeenkomsten om samenwerking te verkennen. Het Luisteronderzoek “Een en al Oor” werd gepresenteerd.

Eind 2014 stapte Radio Eenhoorn over van NOS nieuws naar Novem nieuws. Op 30 en 31 december werd een 48-uurs marathonuitzending gehouden. In het voorjaar van 2015 werden de opnames van “Net Ferjitte” herhaald ter gelegenheid van 70 jaar bevrijding. Radio Eenhoorn schonk veel aandacht aan de op handen zijnde gemeentelijke fusie in 2018.

Er volgden twee nieuwe uitgaven van de Eenhoornkrant. In 2015 werd een nieuw mengpaneel aangeschaft, een investering van ruim € 24.000, - in een Wheatstone mengtafel en GML software.

Fusie en Toekomstperspectieven

In 2016 kwam de OLON met een beleidsvisie voor streekomroepen. Radio Eenhoorn werd ingedeeld in Noord en Oost Friesland. Om het lokale karakter te behouden, werd contact gezocht met Radio Stad Harlingen om te komen tot een fusie.

In 2017 werd het dertigjarig jubileum gevierd met een tweedaagse jubileumuitzending vanaf De Bogt fen Guné. In 2019 werd de studio gerenoveerd. In 2020 werd het Youtube kanaal Westergo TV gestart, samen met Radio Stad Harlingen. De corona-epidemie beperkte de mogelijkheden aanzienlijk.

Na veel gesprekken in 2017 en een hernieuwde start, realiseerden de besturen van Radio Eenhoorn en Radio Stad Harlingen zich dat de toekomst voor kleine lokale omroepen vrijwel onmogelijk was. Vanaf 1 januari 2022 vallen beide stichtingen onder één bestuur en vormen zo een streekomroep. Er is een nieuw beleidsplan geschreven voor de periode 2022-2026.

Tsjerkelûden: Een Langlopend Succes

Op dinsdag 3 december was het 30 jaar geleden dat de eerste uitzending van Tsjerkelûden op Radio Eenhoorn plaatsvond. Dit programma, dat zich richt op kerknieuws, heeft een goed werkend netwerk van kerkenbladen, contactpersonen en luisteraars. Het team is door de jaren heen gegroeid en blijft enthousiast. Dit jubileum werd gevierd met een speciale uitzending op zondag 1 december, met oud-medewerkers en gasten.

tags: #radio #eenhoorn #kerkdiensten